Uniwersytet Jagielloński w Krakowie - Punkt LogowaniaNie jesteś zalogowany | zaloguj się
katalog przedmiotów - pomoc

Teorie bezpieczeństwa

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: WSM.INP-BDL-6 Kod Erasmus / ISCED: 14.1 / (0312) Politologia i wiedza o społeczeństwie
Nazwa przedmiotu: Teorie bezpieczeństwa
Jednostka: Instytut Nauk Politycznych i Stosunków Międzynarodowych
Grupy: Zajęcia obowiązkowe na I roku studiów I stopnia,stacjonarne (bezpieczeństwo narodowe)
Punkty ECTS i inne: 6.00 LUB 3.00 (w zależności od programu)
zobacz reguły punktacji
Język prowadzenia: polski

Zajęcia w cyklu "Semestr letni 2019/2020" (w trakcie)

Okres: 2020-02-24 - 2020-06-14
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Ćwiczenia, 30 godzin, 69 miejsc więcej informacji
Wykład, 30 godzin, 69 miejsc więcej informacji
Koordynatorzy: Iwona Krzyżanowska-Skowronek, Tomasz Pugacewicz
Prowadzący grup: Iwona Krzyżanowska-Skowronek, Tomasz Pugacewicz, Michał Rekowski
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Egzamin
Cele kształcenia:

Zaznajomienie z podstawami teoretycznymi tworzenia wiedzy z zakresu studiów nad bezpieczeństwem, a w tym

zapoznanie z podstawowymi narzędziami teoretyczno-metodologicznymi, umożliwiającymi analizę problemów

bezpieczeństwa.

Efekty kształcenia:

Student zna najważniejsze koncepcje wszystkich głównych szkół teoretycznych

stosunków międzynarodowych oraz ewolucję poglądów na temat bezpieczeństwa.

Posiada wiedzę na temat różnych sposobów podejścia do zagadnień związanych z bezpieczeństwem, od czasów starożytnych cywilizacji do czasów dzisiejszych.

Student zna i rozumie na ile czynniki cywilizacyjne i normatywne warunkują problemy bezpieczeństwa współczesnego świata, również w kontekście nowych zagrożeń i uczestników.

Potrafi zdobytą wiedzę wykorzystać do analizy bieżących zagrożeń i możliwości

zapewnienia bezpieczeństwa, interpretuje je w zależności od zmieniającego się

kontekstu politycznego, ekonomicznego czy społecznego.

Potrafi przygotować ustną prezentację i pracę pisemną, uwzględniając właściwą terminologię dla nauk o bezpieczeństwie i szeroki zakres tej problematyki.

Potrafi uczestniczyć w debacie, odnosząc się zarówno do teoretycznych rozwiązań, jak i bieżących problemów i wydarzeń, porównywać i analizować obecnie występujące problemy bezpieczeństwa.

Rozumie na ile właściwe pojmowanie kwestii bezpieczeństwa oraz próby należytej obiektywizacji tych problemów kształtują możliwości autentycznej poprawy zapewnienia bezpieczeństwa w praktyce społecznej.

Wymagania wstępne:

Ogólna wiedza nt. współczesnej historii stosunków międzynarodowych. Podstawy filozofii bezpieczeństwa.

Forma i warunki zaliczenia:

Zaliczenie modułu odbywa się dwustopniowo:


1) zaliczenie ćwiczeń:

Podstawowym kryterium oceny pracy studenta jest przygotowanie do ćwiczeń i czynny w nich udział, czyli omawianie, analiza i dyskusja treści wybranych tekstów źródłowych. Za aktywność na zajęciach student każdorazowo otrzymuje punkty – sprawdzana jest znajomość i zrozumienie omawianych tekstów oraz umiejętność własnego odniesienia się do tekstu. Dodatkowo można zdobyć punkty, przygotowując ustną prezentację, na podstawie podanej literatury nieobowiązkowej. Otrzymana liczba punktów z ćwiczeń to podsumowanie pracy studenta w czasie całego semestru.


2) egzamin:

Warunkiem dopuszczenia do egzaminu jest uzyskanie zaliczenia z ćwiczeń. Egzamin końcowy obejmuje całość treści merytorycznych, na które składają się:

- treści przekazywane w czasie wykładów

- treści przekazywane w czasie ćwiczeń

- wiedza uzyskana na podstawie samodzielnego studiowania literatury obowiązkowej


Egzamin jest pisemny, opisowy. Studenci mają do opracowania listę zagadnień. Czas trwania egzaminu: 1 godz.


Egzaminy odbywają się zgodnie z harmonogramem sesji.


Metody sprawdzania i kryteria oceny efektów kształcenia uzyskanych przez studentów:

Zaliczenie ćwiczeń – realizacja wszystkich efektów kształcenia, a w szczególności: EK4, EK5, EK6, EK7, EK8. Ocena znajomości omawianych tekstów, umiejętności własnego odniesienia się do ich treści, zarówno poprzez wypowiedzi indywidualne, dyskusję, jak i przez przygotowanie prezentacji. Poziom zaangażowania studenta każdorazowo znajduje odzwierciedlenie w punktacji. Suma punktów uzyskanych na ćwiczeniach jest podstawą wystawienia oceny z ćwiczeń. Następnie punkty z ćwiczeń są przeliczane na punkty egzaminacyjne i stanowią część końcowej oceny pracy studenta.


Egzamin - realizacja efektów kształcenia: EK1, EK2, EK3, EK4, EK5. Egzamin jest pisemny, pytania otwarte.


Do oceny wykorzystuje się standardową skalę ocen.


Metody dydaktyczne - słownik:

Metody podające - objaśnienie lub wyjaśnienie
Metody podające - opis
Metody podające - prezentacja multimedialna
Metody podające - wykład informacyjny
Metody praktyczne - ćwiczenia przedmiotowe
Metody praktyczne - metoda przewodniego tekstu
Metody problemowe - metody aktywizujące - dyskusja dydaktyczna

Metody dydaktyczne:

Ćwiczenia:

Metody praktyczne - ćwiczenia przedmiotowe

Metody praktyczne - metoda przewodniego tekstu

Metody problemowe - metody aktywizujące - dyskusja dydaktyczna, symulacje z użyciem komputera

Praca na podstawie opracowań źródłowych, dyskusja, praca w grupach


Wykład:

Wykład informacyjny

Metody podające – opis

Metody podające - objaśnienie lub wyjaśnienie


Konsultacje regularne i indywidualne.


Bilans punktów ECTS:

- Wykład – 30 godz.

- Ćwiczenia – 30 godz.


Praca własna studenta:

- Przygotowanie do ćwiczeń, w tym lektura tekstów obowiązkowych - 45 godz.

- Samodzielne studiowanie tekstów źródłowych, obowiązujących do egzaminu (literatura podstawowa) – 45 godz.

- Przygotowanie do egzaminu – 30 godz.


Łącznie: 180 godz. (6 pkt. ECTS)

Pełny opis:

Ogólne rozumienie bezpieczeństwa, etymologia zagadnienia bezpieczeństwa na przestrzeni dziejów - różnice kulturowe i cywilizacyjne. Myśl o bezpieczeństwie na podstawie chronologicznego rozwoju szkół teoretycznych

i powstawanie koncepcji bezpieczeństwa w ramach paradygmatu pozytywistycznego. Ogólne porównanie założeń i głównych kategorii liberalizmu i realizmu. Teorie liberalne: koncepcja bezpieczeństwa zbiorowego, teoria demokratycznego pokoju, współzależność gospodarcza a pokój, Liberalizm instytucjonalny wobec zagadnienia bezpieczeństwa, Wspólnota bezpieczeństwa (Deutsch, Barnett, Adler). Teorie realistyczne: równowaga sił, teoria hegemonicznej stabilności, realizm ofensywny i defensywny, bezpieczeństwo sojusznicze, i dylemat bezpieczeństwa sojuszniczego, teoria przeniesienia potęgi, Neorealistyczna teoria stabilności, zimnowojenna koncepcja odstraszania, teoria odstraszania we współczesnym świecie. Rozwój badań nad bezpieczeństwem w latach 80. i 90. – zmiana sytuacji geopolitycznej i fundamentalne zmiany w prowadzeniu badań naukowych. Nowe kierunki i sposoby badania problemów bezpieczeństwa. Znaczenie teorii krytycznej i konstruktywizmu: socjologiczny dylemat bezpieczeństwa, bezpieczeństwo obiektywne, subiektywne i intersubiektywne. Debaty pozimnowojenne: wąskie a szerokie rozumienie bezpieczeństwa, poziomy i sektory badania bezpieczeństwa. prywatyzacja wojny, nowe zagrożenia, nowe wojny – a kwestie stabilizacji i zapewnienia bezpieczeństwa. Współczesne szkoły badań nad bezpieczeństwem: szkoła kopenhaska: teoria sekurytyzacji i desekurytyzacji, teoria regionalnych kompleksów bezpieczeństwa. Teorie krytyczne w badaniach bezpieczeństwa, szkoła walijska i szkoła paryska: Jef Huysmans i bezpieczeństwo jako thick signifier, Didier Bigo – społeczne ujęcie problemów bezpieczeństwa: problem prywatyzacji bezpieczeństwa, nowe technologie a problemy bezpieczeństwa. Badania nad bezpieczeństwem z perspektywy Gender Studies. Nowe możliwości tworzenia wiedzy o bezpieczeństwie z perspektywy studiów postkolonialnych. Procesy globalizacyjne a problemy bezpieczeństwa narodowego i międzynarodowego.

Literatura:

Obowiązkowa

1. Bobrow D. B., Haliżak E., Zięba R. (red.), Bezpieczeństwo narodowe i międzynarodowe u schyłku XX wieku, Warszawa

1997;

2. Buzan B. People, States, and Fear, London 1983; Buzan B. Wœver O., De Wilde J., Security: A New Framework for

Analysis, Boulder 1997;

3. Czaputowicz J., Bezpieczeństwo międzynarodowe. Współczesne koncepcje, Warszawa 2013

4. Kuźniar R., Lachowski L. [red.], Bezpieczeństwo międzynarodowe czasu przemian, Warszawa 2003; Kuźniar R. (i inni),

Bezpieczeństwo międzynarodowe, Warszawa 2012

5. Morgenthau H., Polityka między narodami. Walka o potęgę i pokój, Warszawa 2010;

6. Snyder G., Mearsheimer’s World-Offensive Realism and the Struggle for Security, [w:] International Security, vol. 27,

2002;

7. Williams P.D., Studia bezpieczeństwa, Kraków 2012

8. Dariusz Grzybek, Handel i pokój. Geneza i ewolucja liberalnego pacyfizmu, Universitas, Kraków 2015.

9. Joseph S. Nye, Konflikty międzynarodowe. Wprowadzenie do teorii i historii, WAiP, Warszawa 2009.

Dodatkowa

1. Shepherd L.J., Gender, Violence and Global Politics: Contemporary Debates in Feminist Security Studies, "Political Studies

Review", nr 2, 2009;

2. Zięba R., Bezpieczeństwo międzynarodowe po zimnej wojnie, Warszawa 2008.

3. Barry Buzan, Lene Hansen, The Evolution of International Security Studies, Cambridge University Press, Cambridge 2009.

4. Roland Dannreuther, International Security: The Contemporary Agenda, 2 wyd., Wiley, Hoboken 2014.

5. Wojciech Rechlewicz, Elementy filozofii bezpieczeństwa. Bezpieczeństwo z perspektywy historii filozofii i filozofii polityki,

Difin, Warszawa 2012. Ryszard Rosa, Filozofia bezpieczeństwa, Wydawnictwo Bellona, Warszawa 1995.

6. Routledge Handbook of Security Studies, Myriam Dunn Cavelty, Thierry Balzacq (red.), 2 wyd., Routledge, Londyn &

Nowy Jork 2017. Routledge Handbook of New Security Studies, J. Peter Burgess (red.), Routledge, Londyn i Nowy Jork

2010. Securitization Theory: How Security Problems Emerge and Dissolve, Thierry Balzacq (red.), Routledge Londyn

i Nowy Jork 2011.

Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Jagielloński w Krakowie.