Uniwersytet Jagielloński w Krakowie - Punkt LogowaniaNie jesteś zalogowany | zaloguj się
katalog przedmiotów - pomoc

Transformacje polityczne w Europie

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: WSM.INP-PDL-22 Kod Erasmus / ISCED: 14.1 / (0312) Politologia i wiedza o społeczeństwie
Nazwa przedmiotu: Transformacje polityczne w Europie
Jednostka: Instytut Nauk Politycznych i Stosunków Międzynarodowych
Grupy: Zajęcia obowiązkowe dla II roku studiów I stopnia, stacjonarne (POLITOLOGIA)
Punkty ECTS i inne: 4.00 LUB 3.00 (w zależności od programu)
zobacz reguły punktacji
Język prowadzenia: polski

Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2019/2020" (w trakcie)

Okres: 2019-10-01 - 2020-01-28
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Ćwiczenia, 30 godzin, 18 miejsc więcej informacji
Wykład, 30 godzin, 50 miejsc więcej informacji
Koordynatorzy: Irena Stawowy-Kawka
Prowadzący grup: Irena Stawowy-Kawka, Rafał Woźnica
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Egzamin
Efekty kształcenia:

EK1: Zna i rozumie istotę oraz specyfikę stosunków międzynarodowych, potrafi ze zrozumieniem analizować metody przejmowania władzy przez partie komunistyczne w krajach Europy Środkowej i Południowo-Wschodniej, a następnie określić procesy polityczne, które doprowadziły do transformacji politycznych w latach 90. i następnych [K_W04+++], [K_W05+++], [K_W07+++].

EK2: Zna specyfikę i posiada umiejętność ustnego podawania przykładów (w perspektywie historycznej) państw w Europie Środkowej i Południowo Wschodniej o reżimie totalitarnym, autorytarnym i demokratycznym [K_U03+++], [K_U09++], [K_K02++].

EK3: Potrafi wykazać źródła niepowodzenia integracji wewnątrz bloku państw komunistycznych [K_W08 +], [K_U05 +++].

KE4: Zna i potrafi podać różnice w stopniu zaawansowania transformacji politycznych w poszczególnych krajach regionu oraz ustalić związane z tym procesami możliwości integracji. Potrafi w ramach prowadzonych dyskusji prezentować swe poglądy [K_K01++],[ K_U05+++], [K_K02++].

EK5: Dostrzega i potrafi ocenić rolę mocarstw w stabilizacji sytuacji politycznej na Bałkanach [K-U03+++], [K-W09 +++].

EK6: Zna i potrafi ocenić politykę poszczególnych państw regionu i UE wobec grup religijnych, etnicznych i językowych oraz przewidzieć skutki tej polityki, tj. stan zagrożenia dla stabilizacji w regionie [K_W09+++], [ K_U05+++].

EK7:Potrafi śledzić bieżące wydarzenia w Europie Środkowej i Południowo-Wschodniej i omawiać je publicznie, a także potrafi prawidłowo ocenić ewolucję i perspektywy głównych procesów zachodzących w stosunkach międzynarodowych w regionie [K_U04++] [K_K01++].

EK 8:Potrafi prawidłowo posługiwać się terminologią stosowaną w badaniach stosunków międzynarodowych, we współdziałaniu z grupą przedstawić publicznie analizę i opracowanie dotyczące procesów zachodzących w Europie Południowo-Wschodniej [K_U02+],[ K_K02++], [K_K04+], [K_K07+].


Wymagania wstępne:

Znajomość historii powszechnej XX w.

Forma i warunki zaliczenia:

Zaliczenie modułu odbywa się dwustopniowo:

1. Zaliczenie ćwiczeń i opcjonalnie lektur (aktywność przynajmniej na 50 % zajęć w postaci aktywnego udziału w dyskusji w czasie ćwiczeń oraz ocena argumentowania swego stanowiska (punktowanego każdorazowo).

2. Egzamin pisemny obejmuje całość treści merytorycznych modułu zdobytych w czasie prowadzonych zajęć: wykładów i ćwiczeń oraz wiedzę zdobytą w czasie samodzielnego studiowania podręczników i literatury przedmiotu oraz aktywność czasie wykładów.

Metody sprawdzania i kryteria oceny efektów kształcenia uzyskanych przez studentów:

Ek1, EK2,EK3, EK4, EK5, EK6, EK7, EK8:

- Ocena aktywności na wykładach i ćwiczeniach, udział w dyskusjach (punktowana każdorazowo).

- Ocena przygotowania merytorycznego studenta do zajęć na podstawie zaleconej literatury ( każdorazowo w czasie prowadzonych zajęć).

- Ocena umiejętności formułowania tez, wniosków, prognozowania, (każdorazowo w czasie prowadzonych zajęć).

- Ocena umiejętności posługiwania się terminologią stosowaną w badaniach stosunków międzynarodowych (każdorazowo w czasie prowadzonych zajęć i zaliczenia lektur).

- Opcjonalnie zaliczenie 3 wybranych lektur ze spisu znajdującego się w Bibliotece INP i SM UJ, ul. Jabłonowskich 5, w czasie dyżuru u dr Mirelli Korzeniewskiej-Wiszniewskiej, nie później niż do 9 zajęć dydaktycznych (ćwiczeń).

Do oceny wykorzystuje się standardową skalę ocen.


Metody dydaktyczne:

Wykład:

Metody podające – opis

Metody podające – objaśnienia

Metody podające – prezentacja multimedialna, film

Metody problemowe – metody aktywizujące – dyskusja dydaktyczna


Ćwiczenia:

Metody praktyczne – metoda przewodniego tekstu - interpretacja źródeł

Metody praktyczne – ćwiczenia przedmiotowe

Metody problemowe – metody aktywizujące – dyskusja dydaktyczna


Bilans punktów ECTS:

4

Wymiar, zasady i forma odbywania praktyk:

nie dotyczy

Sylabus przedmiotu dla studentów rozpoczynających studia od roku akademickiego 19/20:

politologia

Pełny opis:

1. Wielkie regiony Europy: Europa Zachodnia, Środkowo-Wschodnia i Południowo-Wschodnia.

2. Europa Środkowa i Południowo-Wschodnia w polityce Związku Radzieckiego. Koncepcja tzw. imperium zewnętrznego ZSRR.

3. Rola Europy Południowo-Wschodniej w koncepcjach politycznych Wielkiej Brytanii i Stanów Zjednoczonych po II wojnie światowej (na przykładzie Grecji w czasie wojny domowej i Turcji w pierwszych latach po II wojnie światowej). Stosunek do planów federacyjnych w Europie.

4. i 5.Proces przejmowania władzy przez partie komunistyczne na przykładzie: Węgier, Jugosławii, Albanii. Kształtowanie systemu stalinowskiego.

6. Znaczenie problemu cypryjskiego w stosunkach międzynarodowych, zaangażowanie Wielkiej Brytanii ,USA, ONZ, NATO w rozwiązanie konfliktu grecko-tureckiego. Zmieniający się układ sił politycznych na wyspie i na świecie determinujący losy Cypru (konfrontacja amerykańsko-radziecka). Sposoby i próby zapobiegania, łagodzenia i rozwiązania kwestii cypryjskiej. Cypr w UE.

7. Problem macedoński.

8. Rumunia w okresie transformacji.

9. Proces zjednoczenia Niemiec.

10. Narody, zbiorowości etniczne, mniejszości narodowe, religijne w Europie Południowo-Wschodniej. Status prawny, zasady współżycia w mulietnicznych społeczeństwach. Przykłady polityki państwa wobec muzułmanów w Bułgarii i Grecji.

11. Albańska kwestia narodowa. Niepodległość Kosowa, serbskie enklawy, rozwój struktur państwowych i administracyjnych. Albańczycy w południowej Serbii (Preševo, Bujanovac, Medvedja) – aktywność polityczna. Sytuacja ludności albańskiej w Czarnogórze. Kryzys 2001 r. w Macedonii.

12. Integracja w ramach NATO i UE państw bałkańskich przykład Bułgarii i Rumunii. Ocena i perspektywy przystąpienia do struktur NATO i UE Albanii, Serbii, Czarnogóry i Macedonii. Analiza porównawcza.

13. Turcja w Europie i na obszarze poradzieckim.

14. Przemiany w Portugalii po rewolucji goździków.

15. Rewolucja 1956 r. na Węgrzech a sytuacja w Europie Środkowo-Wschodniej. „Praska wiosna”, interwencja zbrojna państw Układu Warszawskiego w Czechosłowacji w 1968 r. przyczyny i skutki.

16. Rozpad ZSRR, powstanie Federacji Rosyjskiej i wpływ na transformacje polityczne w Europie Środkowej i Południowo-Wschodniej

17. Powstanie niepodległych państw: Litwy, Łotwy i Estonii, transformacje polityczno-ustrojowe i integracja z NATO i UE.

18. Białoruś – dyktatorskie rządy A. Łukaszenki. Podmiotowość kraju czy zależność od Rosji?

19. Ukraina na drodze do samodzielności. Rola „pomarańczowej rewolucji „. Polityka balansowania między Brukselą i Moskwą, stopień zależności od Rosji.

20. Transformacja w Gruzji.

21. Przyczyny i skutki rozpadu Jugosławii. Najważniejsze konflikty zbrojne. Polityka S. Miloševicia. Powstanie nowych narodowych państw na mapie politycznej Europy.

22. Interwencja humanitarna jako zagadnienie polityki światowej. Przykład Bośni i Hercegowiny, Kosowa i Macedonii.

23. Najważniejsze problemy państw powstałych po rozpadzie Jugosławii. Przebieg transformacji ustrojowych, gospodarczych, narodowościowych

24. Rola nacjonalizmów na Bałkanach. Słowenia i Chorwacja w UE. Autorytarne rządy F. Tudjmana w Chorwacji a UE, Bośnia i Hercegowina – europejski protektorat czy samodzielne państwo, koniec federacji Czarnogóry i Serbii, uznanie podmiotowości Macedonii - problemy z sąsiadami.

25. Likwidacja systemu frankistowskiego w Hiszpanii, budowa systemu demokratycznego i jego funkcjonowanie w warunkach rosnących aspiracji poszczególnych regionów.

Literatura:

Podręczniki do wyboru przez studenta:

- Historia polityczna świata XX wieku, red. M. Bankowicz, t. I-II, Kraków 2004.

-Najnowsza historia świata 1945-1995, t. I-IV, red. A. Patek, J. Rydel, J. J. Węc, Kraków 2008.

- Tanty M., Bałkany w XX wieku. Dzieje polityczne, Warszawa 2003.

- Wiatr J.J., Europa pokomunistyczna przemiany państw i społeczeństw po 1989 roku, Warszawa 2006.

- Wielka historia świata. Od drugiej wojny światowej do XXI wieku, red. Wojciech Rojek, Kraków 2006.

Literatura uzupełniająca dla osób zainteresowanych:

- Adamczyk A., Cypr. Dzieje polityczne, Warszawa 2002.

- Bankowicz M., Zlikwidowane państwo. Ze studiów nad polityką Czechosłowacji, Kraków 2003.

- Huntinton S.P., Zderzenie cywilizacji i nowy kształt ładu światowego, Warszawa 1997.

- Czajkowski M., Rosja w Europie: polityka bezpieczeństwa europejskiego Federacji Rosyjskiej, Kraków 2003

- Gruszczak A., Problemy rządzenia w krajach Europy Środkowowschodniej, Kraków 2000

- Janusowe oblicze transformacji na Węgrzech 1990-1998, red, M.Schmid, L. Gytóth, Warszawa 2001.Szymański A., Między islamem a kemalizmem w Turcji, Warszawa 2006.

- Kłoczowski J., Historia Europy Środkowo-Wschodniej, t.1, 2, Lublin 2000.

- Korzeniewska-Wiszniewska M., Serbia pod rządami Slobodana - Miloševicia: serbska polityka wobec rozpadu Jugosławii, Kraków 2008

- Marczuk K.P. Dwie dekady zmian: Rumunia 1989-2009, Warszawa 2009.

- Podraza A., Europa Środkowa zarys przestrzenny i historia regionu, Prace Komisji Środkowoeuropejskiej PAU, H. Batowski, J. Machnik, t. 1, Kraków 1993.

- Smaga J., Narodziny i upadek imperium ZSRR 1917-1991, Kraków 1992.

- Smoleń M., Stracone dekady. Historia ZSRR 1917-1991, Warszawa 1994.

- Sokół W., Żmigrodzki M., Systemy polityczne państw Europy Środkowej i Wschodniej, Lublin 2005.

- Stawowy-Kawka I., Historia Macedonii, Wrocław 2000.

- Stuermer M., Putin i odrodzenie Rosji, Wrocław 2008.

- Waldenberg Marek, Rozbicie Jugosławii, od separacji Słowenii do wojny kosowskiej, Warszawa 2003.

- Zacharias Michał Jerzy, Komunizm, federacja, nacjonalizmy: system władzy w Jugosławii 1943-1991: powstanie, przekształcenia, rozkład, Warszawa 2004.

- Źródła nienawiści. Konflikty etniczne w krajach postkomunistycznych, red. K. Janicki, Kraków-Warszawa 2009.

Spis lektur znajduje się w Bibliotece INP i SM.

Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Jagielloński w Krakowie.