Uniwersytet Jagielloński w Krakowie - Punkt LogowaniaNie jesteś zalogowany | zaloguj się
katalog przedmiotów - pomoc

Modele współczesnej demokracji a społeczeństwo obywatelskie

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: WSM.INP-PDM-10i-t Kod Erasmus / ISCED: 14.1 / (0312) Politologia i wiedza o społeczeństwie
Nazwa przedmiotu: Modele współczesnej demokracji a społeczeństwo obywatelskie
Jednostka: Instytut Nauk Politycznych i Stosunków Międzynarodowych
Grupy: Zajęcia fakultatywne dla I r. studiów II stopnia, stacj. (politologia- specj. TPiU)
Zajęcia obowiązkowe dla I r. studiów II stopnia, stacj. (politologia- specj. IZP)
Punkty ECTS i inne: 3.00
zobacz reguły punktacji
Język prowadzenia: polski

Zajęcia w cyklu "Semestr letni 2019/2020" (w trakcie)

Okres: 2020-02-24 - 2020-06-14
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Ćwiczenia, 30 godzin, 25 miejsc więcej informacji
Koordynatorzy: Dorota Pietrzyk-Reeves
Prowadzący grup: Dorota Pietrzyk-Reeves
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Zaliczenie na ocenę
Cele kształcenia:

Celem kształcenia jest analiza w obrębie teorii demokracji i społeczeństwa obywatelskiego aplikowana do konkretnych przykładów historycznych oraz prrzypadków

Efekty kształcenia:

EK 1: Zna współczesne teoretyczne ujęcia demokracji i ich odniesienia do praktyki współczesnych państw (K_W07 ++)

EK 2: Zna główne założenia teorii społeczeństwa obywatelskiego i jego funkcje (K_W11 +++)

Umiejętności:

EK 3: Analizuje krytycznie argumenty teoretyczne i formułuje własne wnioski i oceny w oparciu o nie (K_U02 +++)

EK 4: dyskutuje o problemach współczesnej demokracji i społeczeństwa obywatelskiego z wykorzystaniem wiedzy teoretycznej (K_U02 +++)

EK 5: przygotowuje pisemne i ustne wypowiedzi przedstawiające krytyczną analizę danego zagadnienia (K_ U10 +++)

Kompetencje:

EK 6: analizuje bieżącą politykę z punktu widzenia niektórych założeń normatywnej teorii demokracji i społeczeństwa obywatelskiego (K_ K07 +) (K_ K06 ++)


Wymagania wstępne:

brak

Forma i warunki zaliczenia:

a/ aktywny udział w zajęciach – 30%

b/ projekt indywidualny – 30%

c/ kolokwium – 40%


Metody sprawdzania i kryteria oceny efektów kształcenia uzyskanych przez studentów:

EK1, EK2: Aktywność na ćwiczeniach; Kolokwium zaliczeniowe: pytania testowe i pytania otwarte

EK3: udział w dyskusjach; Przygotowanie projektu, analiza tekstu.

EK 4: aktywny udział w zajęciach

EK 5: Przygotowanie i wygłoszenie prezentacji; Praca zaliczeniowa

EK 6: praca zaliczeniowa; Udział w dyskusjach; Kolokwia cząstkowe


Metody dydaktyczne:

Metody problemowe - klasyczna metoda problemowa (analiza tekstów i zawartych w nich argumentów)

Metody problemowe - metody aktywizujące - dyskusja dydaktyczna poprzedzona indywidulną prezentacją na forum grupy


Bilans punktów ECTS:

Godziny kontaktowe:

- ćwiczenia – 30 godz.

Praca własna studenta:

- Przygotowanie do zajęć w postaci lektury tekstów obowiązkowych i dodatkowych – 20 godz.

- Przygotowanie projektu - 20 godz.

- Przygotowanie do kolokwium zaliczeniowego – 20 godz.

Łącznie: 90 godz. (3 pkt. ECTS)


Sylabus przedmiotu dla studentów rozpoczynających studia od roku akademickiego 19/20:

politologia

Skrócony opis:

Celem zajęć jest analiza teoretycznych modeli demokracji, zarówno o charakterze opisowym, jak i normatywnych oraz znaczenia, roli i miejsca społeczeństwa obywatelskiego we współczesnym państwie demokratycznym. Szczegółowa dyskusja dotyczy także najistotniejszych kwestii we współczesnej teorii demokracji oraz wyzwań przed jakimi stoją instytucje demokratyczne i obywatelskie.

Pełny opis:

1. Wprowadzenie

2. O ISTOCIE DEMOKRACJI

Tekst obowiązkowy:

Hans Kelsen, O istocie i wartości demokracji, przekł. F. Turynowa, Warszawa 1936, roz. I, X;

Teksty dodatkowe:

Giovanni Sartori, Teoria demokracji, Warszawa 1994, s. 43-54, 470-482.

J.S. Mill, O rządzie reprezentatywnym, w: J.S. Mill, O rządzie reprezentatywnym. Poddaństwo kobiet, Kraków 1995, s. 70-89.

Charles Tilly, Demokracja, przeł. M. Szczubiałka, Warszawa 2008, roz. I, s. 11-38.

3. MINIMALISTYCZNE UJĘCIA DEMOKRACJI 1: teoria Schumpetera, ekonomiczna teoria demokracji (22 marca)

Tekst obowiązkowy :

• Joseph Schumpeter, Kapitalizm, socjalizm, demokracja, Warszawa 1995, roz. XXI, XXII, XXIII (p. 1 i 2).

• Anthony Downs, An Economic Theory of Political Action in Democracy, “The Journal of Political Economy”, Vol. 65, No. 2 (1957), s. 135-150.

Tekst dodatkowy:

• Ian Shapiro, Stan teorii demokracji, Warszawa 2006, s. 67-86.

• David Held, Modele demokracji, Kraków 2010, roz.

4. MINIMALISTYCZNE UJĘCIA DEMOKRACJI 2: poliarchia R. Dahla, model agonistyczny C. Mouffe

Tekst obowiązkowy:

• Robert Dahl, Demokracja i jej krytycy, Kraków 1996, s. 299-322

• Chantal Mouffe, Agonistyczny model demokracji, [w:] C. Mouffe, Paradoks demokracji, Wrocław 2005, roz. IV, s. 97-123.

Teksty dodatkowe:

Adam Przeworski, Minimalist Conception of Democracy: A Defence, [w:] I. Shapiro (ed.), Democracy’s Value, Cambridge 1999, s. 23-55. Online: baza Ebrary: Democracy Sourcebook, MIT Press, 2003.

Chantal Mouffe, Carl Schmitt i paradoks demokracji liberalnej, w: C. Mouffe (red.), Carl Schmitt. Wyzwanie polityczności, Warszawa 2011.

Leszek Koczanowicz, Antagonizm, agonizm i radykalna demokracja. Koncepcja polityki Chantal Mouffe, w: C. Mouffe, Paradoks demokracji, Wrocław 2005, s. 7-16.

5. MAKSYMALISTYCZNE UJĘCIA DEMOKRACJI: demokracja deliberatywna i uczestnicząca

Teksty obowiązkowe:

• David Held, Modele demokracji, Kraków 2010, roz. 9, s. 299-331.

• Benjamin Barber, Silna demokracja, [w:] Współczesna filozofia polityki. Wybór tekstów źródłowych, red. D. Pietrzyk-Reeves, B. Szlachta, Kraków 2003, s. 277-289.

Teksty dodatkowe:

• Ian Shapiro, Stan teorii demokracji, jw., roz. I.

• David Miller, Demokracja debatująca a teoria wyboru publicznego, w: Przyszłość demokracji. Wybór tekstów, wyb. P. Śpiewak, Warszawa 2005.

• Jürgen Habermas, Faktyczność i obowiązywanie, Warszawa 2005, roz. VII, s. 321-334

6. KONOSLIDACJA I DEKONSOLIDACJA DEMOKRACJI

Teksty obowiązkowe:

Adam Przeworski, Niewidoczna dywersja, w: Almanach Concilium Civitas, 2019/2020, tekst dostępny online: http://conciliumcivitas.pl/niewidoczna-dywersja/

Jan Kubik, Kulturowe sprzeczności post-komunizmu w: Almanach Conciliium Civitas, 2019/2020, online: http://conciliumcivitas.pl/kulturowe-sprzecznosci-post-komunizmu/

7. POPULIZM A RZĄDY PRAWA – projekty studenckie

Teksty:

Hans Kelsen, Kto powinien być strażnikiem konstytucji?, w: „Przegląd Polityczny”, nr 138, 2016.

Urlich Preuss, Demokracja i konstytucjonalizm, w: Konstytucjonalizm, demokracja, wolność, wyb. P. Śpiewak, Warszawa 1996.

8. IDEA SPOŁECZEŃSTWA OBYWATELSKIEGO

Tekst obowiązkowy:

• D. Pietrzyk-Reeves, Współczesny kształt idei społeczeństwa obywatelskiego, w: B. Krauz-Mozer, P. Borowiec, Czas społeczeństwa obywatelskiego. Między teoria a praktyką, Kraków 2006, s. 13-31.

9. SPOŁECZEŃSTWO OBYWATELSKIE A DEMOKRACJA I DEMOKRATYZACJA. KAPITAŁ SPOŁECZNY

Tekst obowiązkowy:

• Robert Putnam, Demokracja w działaniu. Tradycje obywatelskie we współczesnych Włoszech, Kraków-Warszawa 1995, s. 251-289.

Teksty dodatkowe:

Piotr Sztompka, Kulturowe imponderabilia szybkich zmian społecznych: zaufanie, lojalność, solidarność, [w:] P. Sztompka (red.), Imponderabilia wielkiej zmiany. Mentalność, wartości i więzi społeczne czasów transformacji, Warszawa 1999

10. KONDYCJA SPOŁECZEŃSTWA OBYWATELSKIEGO W POLSCE: JAK BADAĆ?

Tekst obowiązkowy:

Beata Charycka, Marta Gumkowska (Stowarzyszenie Klon/Jawor), Kondycja sektora organizacji pozarządowych w Polsce 2019. Raport z badań. online

11. FORMY DZIAŁANIA SPOŁECZEŃSTWA OBYWATELSKIEGO: ORGANIZACJE, RUCHY SPOŁECZNE, UCZESTNICTWO LOKALNE, BUDŻET OBYWATELSKI, PROTESTY – projekty studenckie

12. POZYSKIWANIE ŚRODKÓW NA DZIAŁALNOŚĆ SPOŁECZEŃSTWA OBYWATELSKIEGO – projekty studenckie

13. UCZESTNICTWO POLITYCZNE A UCZESTNICTWO OBYWATELSKIE. EDUKACJA POLITYCZNA

Tekst obowiązkowy:

Edward N. Muller and Mitchell A. Seligson (1994), “Civic Culture and Democracy: The Question of Causal Relationships”, American Political Science Review, 1994, Vol. 88, No. 4, s. 635-652

14. PODSUMOWANIE: DLACZEGO DEMOKRACJE PRZECHODZĄ KRYZYS?

Tekst obowiązkowy:

David Runcimann, How Democracy Ends?, Profile Books, London 2018.

15. Kolokwium

Literatura:

Literatura podstawowa: H. Kelsen, O istocie i wartości demokracji, przekł. F. Turynowa, Warszawa 1936, roz. I, X; D. Held, Modele demokracji, Kraków 2010; I. Shapiro, Stan teorii demokracji, Warszawa 2006; Przyszłość demokracji, wyb. i wstęp P. Śpiewak, Warszawa 2005; J. Hallowell, Moralne podstawy demokracji, przeł. J. Marcinkowski, Warszawa 1993; D. Pietrzyk-Reeves, Idea społeczeństwa obywatelskiego. Współczesna debata i jej źródła, Wrocław 2004; Samoorganizacja społeczeństwa polskiego - III sektor i wspólnoty lokalne w jednoczącej się Europie, red. P. Gliński, B. Lewenstein, A. Siciński, Warszawa 2004; F. Fukuyama, Zaufanie: kapitał społeczny i droga do dobrobytu, Warszawa 1997; B. Krauz-Mozer, P. Borowiec (red.), Samotność idei? Społeczeństwo obywatelskie we współczesnym świecie, Kraków 2007, s. 31-44; J. Szacki, Wstęp, w: Ani książę, ani kupiec: obywatel. Idea społeczeństwa obywatelskiego w myśli współczesnej, wybór i wstęp J. Szacki, Znak, Kraków 1997

Literatura uzupełniająca: G. Sartori, Teoria demokracji, Warszawa 1994; Anthony Downs, An Economic Theory of Political Action in Democracy, “The Journal of Political Economy”, Vol. 65, No. 2 (1957); Oblicza demokracji, red. R. Legutko, J.Kloczkowski, Kraków 2002; Elity, demokracja, wybory, wybór i oprac. J. Szczupaczyński, Warszawa 1993; Thomas Pangle, Uszlachetnianie demokracji. Wyzwania epoki postmodernistycznej, przeł. M. Klimowicz, Kraków 1994, s. 232-258; H. Arendt, Kryzys edukacji, [w:] H. Arendt, Między czasem minionym a przyszłym, Warszawa 2011; Ernst-Wolfgang Böckenförde, Prawo i wartości, [w:] tenże, Wolność – państwo – Kościół, przeł. P. Kaczorowski, Kraków 1994; P. Hirst, Associative Democracy: New Forms of Economic and Social Governance, London 1994; E. Wnuk-Lipiński, Świat międzyepoki: globalizacja, demokracja, państwo narodowe, Warszawa 2004; R. Putnam, Demokracja w działaniu. Tradycje obywatelskie we współczesnych Włoszech, Kraków-Warszawa 1995.

Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Jagielloński w Krakowie.