Uniwersytet Jagielloński w Krakowie - Punkt LogowaniaNie jesteś zalogowany | zaloguj się
katalog przedmiotów - pomoc

Ubezpieczenia

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: WZ.IEZ/EMd/U Kod Erasmus / ISCED: (brak danych) / (brak danych)
Nazwa przedmiotu: Ubezpieczenia
Jednostka: Instytut Ekonomii, Finansów i Zarządzania
Grupy: Przedmioty obowiązkowe dla I roku ekonomii - II st. stac. sem. zimowy
Punkty ECTS i inne: 4.00
Język prowadzenia: polski

Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2020/2021" (w trakcie)

Okres: 2020-10-01 - 2021-01-28
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Wykład, 30 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: Marek Jarzębiński
Prowadzący grup: Marek Jarzębiński
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Egzamin
Cele kształcenia:

1. Zrozumienie podstawowych pojęć techniczno-ubezpieczeniowych.


2. Zdobycie wiedzy na temat funkcji, zasad i mechanizmów funkcjonowania systemu ubezpieczeń gospodarczych i ubezpieczeń społecznych.


3. Nabycie umiejętności: analizy zjawisk ekonomiczno-finansowych na rynku ubezpieczeń gospodarczych i społecznych, praktycznego wypełniania dokumentów ubezpieczeniowych, oceny poziomu ryzyka ubezpieczeniowego.

Efekty kształcenia:

1. Znajomość terminologii ubezpieczeniowej, klasyfikacji i rodzajów ubezpieczeń gospodarczych i społecznych.


2. Znajomość podstawowych pojęć ubezpieczeniowych (ryzyko ubezpieczeniowe, zdarzenie losowe, szkoda, potrzeba majątkowa) oraz techniczno-ubezpieczeniowych odnoszących się do treści umowy ubezpieczenia.


3. Znajomość zasad (reguł) zarządzania ryzykiem ubezpieczeniowym w kontekście mikroekonomicznych zachowań uczestników transakcji na rynku ubezpieczeniowym oraz zastosowania mechanizmu zapewniania ochrony konsumentom usług ubezpieczeniowych.


4. Znajomość funkcji i zasad ubezpieczeń gospodarczych i społecznych;


5. Umiejętność stosowania metod analizy i oceny ryzyka ubezpieczeniowego, przy użyciu kluczowych dla procesu decyzyjnego miar ryzyka tj. wartości oczekiwanej, wariancji, czy odchylenia standardowego).


6. Umiejętność stosowania metod oceny zdolności zakładu ubezpieczeń i reasekuratora wywiązania się z zobowiązań ubezpieczeniowych i reasekuracyjnych (pokrycia strat).


7. Umiejętność kalkulacji wysokości składki ubezpieczeniowej oraz ustalenia wysokości odszkodowania lub innego świadczenia dla ubezpieczeń majątkowych i osobowych;


8. Umiejętność przygotowania wniosku i opracowania polisy ubezpieczeniowej oraz wyjaśnienia znaczenia umowy ubezpieczenia i ujętych w niej zapisów dot. warunków ogólnych ubezpieczenia - OWU.

Forma i warunki zaliczenia:

Egzamin pisemny w formie testu jednokrotnego wyboru (30 pytań).


Egzamin, kryterium oceny: suma punktów uzyskana na teście egzaminacyjnym, warunkiem zaliczenia testu jest uzyskanie co najmniej 50%+1 poprawnych odpowiedzi.


Przystąpienie do egzaminu warunkuje potwierdzenie przez studenta praktycznych umiejętności wypełniania dokumentów ubezpieczeniowych (wniosku i polisy ubezpieczeniowej), kalkulacji i predykcji wysokości składki ubezpieczeniowej dla wybranych ubezpieczeń gospodarczych w tym komunikacyjnych (OC kierowców, AC/NNW) oraz na życie (life), a także ustalania wysokości należnego odszkodowania lub innego świadczenia dla wybranych ubezpieczeń majątkowych lub osobowych.

Metody dydaktyczne - słownik:

E-learning
Metody podające - prezentacja multimedialna
Metody podające - wykład informacyjny
Metody problemowe - metody aktywizujące - dyskusja dydaktyczna

Skrócony opis:

Celem zajęć jest przedstawienie ogólnego zarysu ekonomiki ubezpieczeń, wyjaśnienie istotny ryzyka ubezpieczeniowego i zastosowania mechanizmu ubezpieczeniowego w działalności gospodarczej, zrozumienie funkcji i zasad ubezpieczeń gospodarczych i społecznych oraz przybliżenie praktycznej umiejętności wypełniania dokumentów ubezpieczeniowych, kalkulacji wysokości składki ubezpieczeniowej oraz ustalenie wysokości należnego odszkodowania lub innego świadczenia, a także analizy sprawozdań finansowych firmy ubezpieczeniowej.

Pełny opis:

Tematyka wykładów:

1. Zarys historii rozwoju ubezpieczeń gospodarczych (majątkowych i osobowych) i społecznych (J.Handschke, J. Monkiewicz (red.), rozdział 1):

1.1. Ubezpieczenie jako kombinacja elementarnych technik ubezpieczeniowych, czyli współdzielenia ryzyka oraz przeniesienia ryzyka:

1.1.1. Wspólnota ryzyka oraz zasady wzajemności i solidarności (techniki dzielenia się ryzykiem, i transferu (przeniesienia, cedowania) ryzyka), funkcjonowanie wspólnot ryzyka na przykładzie umowy uczestników karawan (prawo rodyjskie), umowy pożyczki morskiej, umowy fikcyjnego kupna-sprzedaży, umowy renty dożywotniej).

1.1.2. Fundusz ryzyka

1.2. Pierwotne formy zrzeszeń ubezpieczeniowych (porozumienie lub stowarzyszenie wzajemnej pomocy).

1.3. Ubezpieczenia w początkach kapitalizmu.

1.4. Rozwinięte formy działalności ubezpieczeniowej (zakłady ubezpieczeń – w tym ubezpieczeniowa spółka akcyjna oraz towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych, instytucje wspierające funkcjonowanie rynku ubezpieczeniowego).

2. Ubezpieczeniowa teoria ryzyka (ubezpieczeniowa teoria potrzeb, teoria szkód, teoria zdarzeń losowych, teoria ryzyka ubezpieczeniowego):

2.1. Ryzyko a niepewność.

2.2. Definicja ryzyka ubezpieczeniowego.

2.3. Cechy ryzyka ubezpieczeniowego.

2.4. Faktory (determinanty) ryzyka ubezpieczeniowego.

2.5. Metody przeciwdziałania anty-selekcji ryzyka.

2.6. Paradygmat (wzorzec) „ubezpieczalności” ryzyka wg Vaughana.

2.7. Typologia ryzyka ubezpieczeniowego.

2.8. Pomiar ryzyka (wartość oczekiwana i wariancja).

3. Ubezpieczenie jako urządzenie gospodarcze (J.Handschke, J. Monkiewicz (red.), rozdział 2, rozdział 4)

3.1. Definicja ubezpieczeń (aspekt ekonomiczny, finansowy, prawny i techniczny), klasyfikacja i podział ubezpieczeń.

3.2. Funkcje i zasady ubezpieczeń.

3.3. Ubezpieczenie jako metoda manipulacji ryzykiem (proces zarządzania ryzykiem, metody „postępowania” z ryzykiem ubezpieczeniowym oraz ryzykiem ubezpieczyciela (reasekuracja, sekurytyzacja, wymiana polis).

4. Prawne i techniczne aspekty umowy ubezpieczenia (J.Handschke, J. Monkiewicz (red.),, rozdział 4):

4.1 Zawarcie i stosowanie umowy ubezpieczenia (stosunek prawny ubezpieczenia), powstanie odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń, odszkodowanie ubezpieczeniowe, regres ubezpieczeniowy, wygaśnięcie stosunku prawnego, przedawnienie roszczeń ubezpieczeniowych.

4.2. Techniczna charakterystyka umowy ubezpieczenia.

4.2.1. Wartość ubezpieczeniowa.

4.2.2. Suma gwarancyjna, suma ubezpieczeniowa i systemy ich stosowania (ustalania).

4.2.3. Systemy odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń oraz charakterystyki zmniejszające odpowiedzialność ubezpieczyciela za szkodę.

4.2.4. Ustalenie wysokości odszkodowania lub innego świadczenia.

5. Wybrane funkcje zakładu ubezpieczeń – formy organizacyjne ubezpieczycieli, główne procesy biznesowe, funkcje zakładów ubezpieczeń.

5.1. Underwriting ubezpieczeniowy.

5.2. Likwidacja szkód ubezpieczeniowych.

5.3. Zarządzanie ryzykiem ubezpieczyciela (J.Handschke, J. Monkiewicz (red.), rozdział 6)

5.3.1. Czynniki i rodzaje ryzyka ubezpieczeniowego.

5.3.2. Miary ryzyka.

5.3.3. Zarządzanie ryzykiem ubezpieczeniowym.

5.4. Ubezpieczalność ryzyka podmiotów gospodarczych - proste scenariusze szkodowe z zakresu ryzyka pożaru i OC na bazie oceny wartości PML,

6. Reasekuracja ryzyk przez ubezpieczyciela (J. Monkiewicz (red.), rozdział 10):

6.1. Istota i funkcje reasekuracji .

6.2. Kontrakty reasekuracyjne.

6.3. Metody alternatywnego transferu ryzyka .

6.4. Polityka reasekuracyjna .

7. Wybrane funkcje finansowe zakładów ubezpieczeń:

A. Gospodarka finansowa zakładów ubezpieczeń (J.Handschke, J. Monkiewicz (red.), rozdział 7):

7.1. Aktywa i pasywa zakładów ubezpieczeń.

7.2. Rachunek wyników zakładów ubezpieczeń.

7.3. Składka i stawka ubezpieczeniowa. Metody kalkulacji wysokości składki ubezpieczeniowej.

7.4. Kapitały własne i rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe.

7.5. Lokaty ubezpieczeniowe.

B. Analiza finansowa działalności zakładów ubezpieczeń (J.Handschke, J. Monkiewicz (red.), rozdział 8; Iwanicz-Drozdowska (red.), rozdział 5.)

7.1. Podstawy prawne zarządzania finansami zakładu ubezpieczeń.

7.2. Ryzyko w zarządzaniu finansami zakładu ubezpieczeń.

7.3. Zarządzanie aktywami i pasywami.

7.4. Zasady tworzenia i podziału wyniku finansowego.

7.5. Wypłacalność zakładów ubezpieczeń - instrumenty kontroli wypłacalności.

7.6. Nowa koncepcja w zakresie wypłacalności zakładu ubezpieczeniowego - Solvency II .

8. Charakterystyka wybranych produktów ubezpieczeniowych (majątkowych i osobowych) i instytucji nadzoru i kontroli rynku ubezpieczeń:

8.1. Ubezpieczenia na życie i następstw nieszczęśliwych wypadków (J. Monkiewicz, Podstawy ubezpieczeń, cz. II, rozdział 2)

8.2. Ubezpieczenia komunikacyjne (OC, AC, NNW) (J. Monkiewicz (red.), rozdział 5)

8.3. Ubezpieczenia finansowe w działalności przedsiębiorstw (J. Monkiewicz (red.) rozdział 8)

8.4. Ubezpieczenia przemysłowe (J. Monkiewicz (red.), rozdział 6)

8.5. Ubezpieczenia w handlu zagranicznym (J.Łańcucki, Ubezpieczenia w handlu zagr.) w tym ubezpieczenia transportowe.

9. Ubezpieczenia na rynku finansowym (pieniężnym i kapitałowym (J. Monkiewicz (aut.), rozdział 11):

9.1. Działalność lokacyjna (inwestycyjna) zakładów ubezpieczeń).

9.2. Ubezpieczenia a rynki pieniężne. Bancassurance.

9.3. Ubezpieczenia a rynki kapitałowe. Ubezpieczeniowe instrumenty rynku kapitałowego.

10. Globalizacja działalności ubezpieczeniowej (J. Monkiewicz (aut.), rozdział 12):

10.1. Międzynarodowy rynek ubezpieczeń. Transnacjonalizacja działalności ubezpieczeniowej.

10.2. Międzynarodowe centra ubezpieczeniowe, grupy i konglomeraty finansowe.

10.3. Jednolity rynek ubezpieczeń UE.

10.4. Instytucje nadzoru rynku ubezpieczeniowego i gwarancji realności ochrony ubezpieczeniowej - KNF, UFG, PBUK, Rzecznik finansowy ( J. Monkiewicz (aut.), rozdział 13, 14) .

Literatura:

Literatura obowiązkowa:

1. J. Handschke, J. Monkiewicz (red.), Ubezpieczenia - podręcznik akademicki, Poltext, Warszawa 2010.

2. J. Monkiewicz (red.), Podstawy ubezpieczeń. Tom 1. Mechanizmy i funkcje, Wydawnictwo Poltext, Warszawa 2005.

3. J. Monkiewicz (red.), Podstawy ubezpieczeń. Tom 2. Produkty, Wydawnictwo Poltext, Warszawa 2005.

4. Ubezpieczenia, M.Iwanowicz-Drozdowska (red. nauk.), PWE, Warszawa 2018.

Literatura uzupełniająca:

1. Sangowski, T. (red.), Ubezpieczenia gospodarcze, wyd. II, Poltext, Warszawa 2001.

2. Łazowski, Ł., Wstęp do nauki o ubezpieczeniach, Wydawnictwo Prawnicze Lex, Warszawa 2010.

3. Ustawa z dnia 11 września 2015 r. o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej (Dz.U. 2015 poz. 1844).

4. Ustawa o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (rozdział 2), (Dz. U. 2003 Nr 124 poz. 1152)

strony internetowe - czasopisma w formie elektronicznej

http://www.gu.com.pl/;

http://www.rzu.gov.pl/publikacje/rozprawy-ubezpieczeniowe;

http://www.piu.org.pl/wiadomosci-ubezpieczeniowe

http://prawoiubezpieczenia.pl/

http://prawoasekuracyjne.pl/

Uwagi:

Konsultacje w każdy roboczy piątek w godzinach od 13.00 do 14.00, pokój nr 2.333.

Kontakt mailowy: marek.jarzebinski@uj.edu.pl lub MS Teams

Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Jagielloński w Krakowie.