Uniwersytet Jagielloński w Krakowie - Punkt LogowaniaNie jesteś zalogowany | zaloguj się
katalog przedmiotów - pomoc

Biomonitoring ekosystemów wodnych

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: WB.INS-24 Kod Erasmus / ISCED: (brak danych) / (0522) Środowisko naturalne i przyroda
Nazwa przedmiotu: Biomonitoring ekosystemów wodnych
Jednostka: Instytut Nauk o Środowisku
Grupy: Zarządzanie zasobami przyrody - przedmioty fakultatywne
Punkty ECTS i inne: 3.00
Język prowadzenia: polski

Zajęcia w cyklu "Semestr letni 2017/2018" (jeszcze nie rozpoczęty)

Okres: 2018-02-24 - 2018-06-15
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Ćwiczenia, 25 godzin więcej informacji
Ćwiczenia terenowe, 15 godzin więcej informacji
Konwersatorium, 10 godzin więcej informacji
Wykład, 20 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: Wojciech Fiałkowski
Prowadzący grup: Wojciech Fiałkowski, Janusz Fyda, Krzysztof Wiąckowski, Joanna Zalewska-Gałosz
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Zaliczenie na ocenę
Cele kształcenia:

Poznanie najważniejszych mechanizmów zakłócających funkcjonowanie biocenoz wodnych oraz biologicznych metod monitorowania ich stanu. Zrozumienie zależności ekologicznych w środowisku wodnym.

Efekty kształcenia:

Wiedza:

- rozumie i potrafi scharakteryzować podstawowe zjawiska i procesy biologiczne, chemiczne i fizyczne kontrolujące funkcjonowanie biocenoz wodnych

- zna mechanizmy działania najczęściej spotykanych czynników zakłócających prawidłowe funkcjonowanie ekosystemów wodnych

- zna podstawy teoretyczne oraz zasady stosowania biologicznych metod monitoringu stanu środowiska.

- ma szczegółową wiedzę z zakresu roli i zadań monitoringu wód w zarządzaniu ich jakością i prognozowaniu zmian stanu wód ma pogłębioną wiedzę o najważniejszych gatunkach organizmów wskaźnikowych, zna ich wartość bioindykacyjną


Umiejętności:

- czyta ze zrozumieniem literaturę z zakresu ekologii i limnologii w języku polskim i angielskim

- potrafi integrować wiedzę z różnych dziedzin ekologii celem wyjaśnienia problemów badawczych

- potrafi zastosować odpowiednie do napotkanego problemu metody badania stanu środowiska.

- identyfikuje gatunki organizmów wskaźnikowych na podstawie informacji pozyskanej z różnych źródeł i jej integracji

- potrafi ocenić stan ekologiczny wód w oparciu o organizmy wskaźnikowe

- potrafi zastosować w praktyce odpowiednie dla biomonitoringu danego ekosystemu standardowe metody biologiczne

- potrafi ocenić trofię wód powierzchniowych, wskazać czynniki warunkujące eutrofizację oraz sporządzić prognostyczny model eutrofizacji


Kompetencje społeczne:

- konsekwentnie stosuje i upowszechnia zasadę ścisłego, opartego na danych empirycznych interpretowania zjawisk i procesów biologicznych. systematycznie aktualizuje wiedzę biologiczną i informacje o jej praktycznych zastosowaniach.

- potrafi planować prace zespołu, w szczególności w zakresie podziału obowiązków i zarządzania czasem.

Wymagania wstępne:

zaliczenie kursu ekologii/hydrobiologii na studiach I stopnia

Forma i warunki zaliczenia:

- uzyskanie pozytywnej oceny z kolokwium zaliczeniowego zawierającego pytania otwarte i testowe (co najmniej 50 % pkt możliwych do uzyskania)

- przygotowanie na konwersatorium prezentacji na wybrany temat (oceniana wartość merytoryczna i formalna prezentacji)

- aktywne uczestnictwo w ćwiczeniach i zajęciach terenowych (wykonywanie powierzonych zadań zgodne z metodyką, ergonomią i zasadami bezpieczeństwa).


Metody sprawdzania i kryteria oceny efektów kształcenia uzyskanych przez studentów:

Kolokwium zaliczeniowe zawierające pytania otwarte i testowe. Wymagane jest poprawne opisanie zjawisk i procesów biologicznych, chemicznych i fizycznych wpływających na funkcjonowanie biocenoz wodnych, a także innych czynników zaburzających prawidłowe funkcjonowanie ekosystemów wodnych. Wymagana jest też znajomość organizmów wskaźnikowych.

Przedstawienie prezentacji na wybrany temat. Oceniana będzie merytoryczna i formalna strona prezentacji.

Podczas ćwiczeń i zajęć terenowych oceniane będzie zgodne z metodyką, ergonomią i zasadami bezpieczeństwa pobieranie prób i stosowanie metod analizy stanu środowiska wodnego.

Metody dydaktyczne - słownik:

Metody podające - objaśnienie lub wyjaśnienie
Metody praktyczne - ćwiczenia przedmiotowe

Bilans punktów ECTS:

udział w wykładach: 20h

udział w konwersatoriach: 10h

udział w ćwiczeniach: 25h

udział w ćwiczeniach terenowych: 15h

praca własna studenta: 5h

Suma: 75h


Pełny opis:

Treść kursu:

1. Charakterystyka głównych typów ekosystemów wodnych (wykład+konwersatorium)

2. Główne źródła zanieczyszczeń wprowadzanych do wód powierzchniowych (wykład)

3. Podział zanieczyszczeń ze względu na sposób oddziaływania na organizmy żywe (wykład + konwersatorium)

4. Inne niż zanieczyszczenia czynniki pogarszające stan ekologiczny ekosystemów wodnych. (wykład + konwersatorium)

5.Metody zapobiegania pogarszaniu stanu ekologicznego ekosystemów wodnych. (wykład + konwersatorium)

6. Ekologiczne podstawy biomonitoringu i bioindykacji. (wykład)

7. Charakterystyka organizmów wskaźnikowych (wykład)

8. Przegląd głównych grup organizmów wskaźnikowych (ćwiczenia + konwersatorium)

9. Przegląd biologicznych metod oceny stanu środowiska (wykład + konwersatorium)

10. Praktyczne zastosowanie wybranych biologicznych metod oceny stanu środowiska (ćwiczenia + ćwiczenia terenowe + konwersatorium)

Literatura:

podstawowa:

Allan, J. D. (1982) Ekologia wód płynących. Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.

Kownacki, A., Soszka, H., Fleituch, T., Kudelska D. (2002) River biomonitoring and benthic invertebrate communities. Instytut Ochrony Środowiska, Warszawa.

Lampert, W., Sommer, U. (1996) Ekologia wód śródlądowych. Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.

Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 15 listopada 2011 r. w sprawie form i sposobu prowadzenia monitoringu jednolitych części wód powierzchniowych i podziemnych (Dz. U. z 2011 r., Nr 258, poz. 1550)

Szoszkiewicz K., Zbierska J., Jusik Sz., Zgoła T. 2010. Makrofitowa Metoda Oceny Rzek – Podręcznik metodyczny do oceny i klasyfikacji stanu ekologicznego wód płynących w oparciu o rośliny wodne. Bogucki Wydawnictwo Naukowe, Poznań.

uzupełniająca:

Starmach, K., Wróbel, S., Pasternak, K. (1978) Hydrobiologia: limnologia. PWN Warszawa

Szoszkiewicz K., Zgoła T., Jusik Sz., Hryc-Jusik B., Dawson F.H., Raven P. 2007. Hydromorfologiczna ocena wód płynących. Podręcznik do badań terenowych według metody River Habitat Survey. Bogucki Wydawnictwo Naukowe, Poznań-Warrington.

Szoszkiewicz K., Jusik S., Zgoła T. 2008. Klucz do oznaczania makrofitów dla potrzeb oceny stanu ekologicznego wód powierzchniowych w Polsce. Biblioteka Monitoringu Środowiska, Warszawa.

Turoboyski, L. (1979) Hydrobiologia techniczna. PWN Warszawa

Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Jagielloński w Krakowie.