Uniwersytet Jagielloński w Krakowie - Punkt LogowaniaNie jesteś zalogowany | zaloguj się
katalog przedmiotów - pomoc

Asymetria mózgu i lateralizacja

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: WFz.IPs-N-FB16 Kod Erasmus / ISCED: (brak danych) / (0313) Psychologia
Nazwa przedmiotu: Asymetria mózgu i lateralizacja
Jednostka: Instytut Psychologii
Grupy:
Punkty ECTS i inne: (brak)
zobacz reguły punktacji
Język prowadzenia: polski
Skrócony opis:

Kurs przeznaczony jest zarówno dla osób, które interesują się neuropsychologią, psychofizjologią i neuronauką, jak i dla tych, które myślą o pracy klinicznej, wychowawczej, czy in. i z tej racji potrzebują elementarnej wiedzy na temat asymetrii mózgu i lateralizacji.

Spośród wszystkich zagadnień neuropsychologicznych, kwestia czynnościowego znaczenia asymetrii mózgu bywa bardzo często nadinterpretowana - zwłaszcza w doniesieniach popularnych, czy na obrzeżach nauki, np. w szkoleniach, treningach, programach wychowawczych, itp. Część z tych interpretacji to twarde fakty, część to interesujące spekulacje, a część to bzdury, które nie mają zupełnie nic wspólnego z rzeczywistością. Przeciętnemu psychologowi często trudno odróżnić jedne od drugich. Kurs ma w tym pomóc.

Kurs składa się w połowie z wykładów i konwersatoriów a w połowie z demonstracji laboratoryjnych.

Pełny opis:

Kurs przeznaczony jest zarówno dla osób, które interesują się neuropsychologią, psychofizjologią i neuronauką, jak i dla tych, które myślą o pracy klinicznej, wychowawczej, czy in. i z tej racji potrzebują elementarnej wiedzy na temat asymetrii mózgu i lateralizacji.

Spośród wszystkich zagadnień neuropsychologicznych, kwestia czynnościowego znaczenia asymetrii mózgu bywa bardzo często nadinterpretowana - zwłaszcza w doniesieniach popularnych, czy na obrzeżach nauki, np. w szkoleniach, treningach, programach wychowawczych, itp. Część z tych interpretacji to twarde fakty, część to interesujące spekulacje, a część to bzdury, które nie mają zupełnie nic wspólnego z rzeczywistością. Przeciętnemu psychologowi często trudno odróżnić jedne od drugich. Kurs ma w tym pomóc.

Kurs składa się w połowie z wykładów i konwersatoriów, a w połowie z demonstracji laboratoryjnych.

SYLABUS DO WYKŁADU

Wykład 1: Początki nowoczesnej neuropsychologii - XIX wieczny spór lokalizacjonistów z antylokalizacjonistami; odkrycie ośrodka mowy, a zarazem asymetrii czynnościowej mózgu. Lewa półkula jako ośrodek wyższych czynności psychicznych

Wykład 2: Operacje rozszczepienia mózgu (split-brain) - rozkwit zainteresowania problematyką asymetrii czynnościowej mózgu; implikacje dla rozumienia świadomości, woli.

Wykład 3: Metody i techniki badawcze stosowane w badaniach nad asymetrią czynnościową mózgu i lateralizacją;

Wykład 4: Asymetrie anatomiczne i czynnościowe - od miękkich interpretacji do twardych faktów: mowa, kontrola ruchu, uwaga przestrzenna; różne skutki czynnościowe prawo- i lewo- stronnych uszkodzeń ogniskowych mózgu.

Wykład 5: Filo- i ontogeneza asymetrii czynnościowych i anatomicznych.

Wykład 6: Lateralizacja i preferencje stronne ze szczególnym uwzględnieniem ręczności.

Wykład 7: Poszukiwanie zasady definiującej różnice międzypółkulowe. Czy taka zasada w ogóle istnieje? Kwestia systemowych właściwości półkul mózgowych. Funkcje spoidła wielkiego, natura interakcji półkulowych

SYLABUS DO ĆWICZEŃ

Ćwiczenia 1: Metody pomiaru ręczności

Ćwiczenia 2: Psychologiczne korelaty ręczności

Ćwiczenia 3: Asymetria czynnościowa a poziom wykonania zadania

Ćwiczenia 4: Współpraca półkul mózgowych w prostej integracji wzrokowo-ruchowej. Wskaźnik CUD

Ćwiczenia 5: Współpraca półkul mózgowych w prostej integracji wzrokowo-ruchowej. Wskaźnik zysku z nadmiaru

Ćwiczenia 6: Asymetrie emocjonalne

Ćwiczenia 7: Asymetria językowa - EEG

Literatura:

WYKŁAD

Literatura obowiązkowa:

1. Springer, S.P. Deutsch G, (2004) Lewy mózg, prawy mózg. Z perspektywy neurobiologii poznawczej. W-wa: Prószyński i S-ka

2. Grabowska A. Lateralizacja funkcji psychicznych w mózgu człowieka. W: T. Górska, A. Grabowska, J. Zagrodzka (Red.), Mózg a zachowanie. PWN, Warszawa, 2005; 443-488.

Literatura uzupełniająca:

Wolski, P. (2005) Trzy sigma. Współpraca półkul mózgowych w prostej integracji wzrokowo-ruchowej. Badania chronometryczne. Kraków: Wydawnictwo UJ.

Wolski, P. (2010) W stronę biopsychologicznej koncepcji osobowości. Jak wyjść poza naiwny monizm starej i nowej frenologii? W: A. Tokarz (red.). Wielkie teorie osobowości – Koniec czy początek. Towarzystwo przyjaciół nauk KUL. Lublin

dodatkowo: literatura uzupełniająca do poszczególnych tematów, szczegółowa lista zostanie ustalona zależnie od bieżących potrzeb

ĆWICZENIA

Ćwiczenia 1: Annett, M. (1998). Handedness and cerebral dominance: The right shift theory. Journal of Neuropsychiatry & Clinical Neurosciences, 10(4), 459-469.

Ćwiczenia 2: Nicholls, M. E., Orr, C. A., & Lindell, A. K. (2005). Magical ideation and its relation to lateral preference. Laterality: Asymmetries of Body, Brain and Cognition, 10(6), 503-15. doi:10.1080/13576500442000265

Ćwiczenia 3: Boles, D. B., & Barth, J. M. (2011). "Does degree of asymmetry relate to performance?" A critical review. Brain and Cognition, 76(1), 1-4. doi:10.1016/j.bandc.2011.01.013

Ćwiczenia 4: Wolski, P. (2005) Trzy sigma. Współpraca półkul mózgowych w prostej integracji wzrokowo-ruchowej. Badania chronometryczne. Kraków: Wydawnictwo UJ.

Ćwiczenia 5: j.w.

Ćwiczenia 6: Wager, T. D., Phan, K. L., Liberzon, I., & Taylor, S. F. (2003). Valence, gender, and lateralization of functional brain anatomy in emotion: A meta-analysis of findings from neuroimaging. NeuroImage, 19(3), 513-31.

Ćwiczenia 7: Catani, M., & Mesulam, M. (2008). The arcuate fasciculus and the disconnection theme in language and aphasia: History and current state. Cortex; A Journal Devoted to the Study of the Nervous System and Behavior, 44(8), 953-61. doi:10.1016/j.cortex.2008.04.002

Przedmiot nie jest oferowany w żadnym z aktualnych cykli dydaktycznych.
Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Jagielloński w Krakowie.