Uniwersytet Jagielloński w Krakowie - Punkt LogowaniaNie jesteś zalogowany | zaloguj się
katalog przedmiotów - pomoc

Dawne kultury Europy

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: WFz.KPSC-8392 Kod Erasmus / ISCED: (brak danych) / (0220) Nauki humanistyczne
Nazwa przedmiotu: Dawne kultury Europy
Jednostka: Katedra Porównawczych Studiów Cywilizacji
Grupy:
Punkty ECTS i inne: 5.00
zobacz reguły punktacji
Język prowadzenia: polski
Skrócony opis:

Próbie rekonstrukcji zostaną poddane: organizacja społeczna, system wartości, zwyczaje, obrzędy, miejsca kultu oraz wierzenia następujących ludów: indoeuropejskich (Bałtów, Celtów, Germanów, Scytów, Słowian, Traków) i nieindoueropejskich (Basków, Ugrofinów). Spróbujemy spojrzeć na kulturę i organizację danych społeczności poprzez pryzmat ich wierzeń, w głównej mierze panteon bóstw, jak i dokonać porównań pomiędzy omawianymi kulturami, wskazując na podobieństwa i różnic.

Prezentowanie poszczególnych kultur będzie się opierać na dostępnym materiale źródłowym, obejmującym przekazy literackie (zewnętrzne – np. Herodota, Tacyta, oraz rodzime – np. Edda, Kalevala), jak i świadectwa archeologiczne oraz tradycją ludową. Pojawią się także odwołania do współczesności, świadczące o kontynuacji dawnych tradycji.

Pełny opis:

Prezentację każdej kultury rozpocznie przedstawienie źródeł wiedzy o niej i jej twórcach, jak i ram czasowych oraz zasięgu geograficznego tychże kultur. Przy każdej z kultur zostanie omówiony panteon ważniejszych bóstw.

Szczegółowe zagadnienia podane poniżej zostały dobrane w ten sposób, by podkreślić specyfikę danej kultury.

1. Kultura tracka.

Osadnictwo trackie. Etnos tracki. Trakowie w przekazach starożytnych pisarzy. Rozwój państwowości trackiej. Relacje tracko-trojańskie. Wspólne dziedzictwo tracko-greckie. Medycyna tracka przedstawiona w "Charmidesie" Platona. Kult i wierzenia.

2. Kultura scytyjska.

Scytowie w przekazach Herodota. Historyczne i legendarne pochodzenie Scytów. Mała Scytia. Koczowniczy czy osiadły lud? Kurhany scytyjskie. Kult i wierzenia. Sztuka scytyjska. Scytowie w Polsce.

3. Kultura celtycka.

Centra kultury celtyckiej. Organizacja i funkcjonowanie społeczności celtyckich. Druidyzm. Kult i wierzenia. Zaświaty i święta celtyckie.

4. Kultura bałtyjska.

Grupy Bałtów. Dainy rodzimym źródłem wiedzy o życiu Bałtów. Bałtyjski model świata a wędrówka słońca. Wierzenia i kult. Łotewska ornamentyka. Bałtyjskie obrzędy i rytuały.

5. Kultura słowiańska.

Grupy Słowian. Pierwsze słowiańskie organizmy państwowe. Chrystianizacja Słowian. Osadnictwo i organizacja społeczności. Kult i wierzenia. Ludowa wizja świata i człowieka (święta).

6. Kultura Germanów.

Grupy Germanów. Skandynawowie a plemiona południowogermańskie. Rola i miejsce Islandii w kulturze germańskiej. Charakterystyka Germanów i ich zwyczajów w "Germanii" Tacyta. Organizacja społeczeństwa. Kosmogonia i antropogonia. Kodeks wartości moralnych zawartych w "Eddzie poetyckiej". Wierzenia i kult.

7. Kultura Ugrofinów.

Różnorodność wspólnot ugrofińskich . Kosmogonia i antropogonia. Świat "Kalevali". Rytuał stypy po niedźwiedziu. Kult i wierzenia. Praktyki szamańskie.

8. Kultura Basków.

Hipotezy o pochodzeniu Basków. Znaczenie domu i pozycja kobiety. Różnorodność wierzeń i kultów. Znaki solarne.

Literatura:

Conczewa, M., Sztuka ziemi trackiej, Warszawa 1979.

Danow, Ch., Trakowie, Warszawa 1987.

Dillon, M., Chadwick, N. K., Ze świata Celtów, Warszawa 1975.

Drabina, J., Wierzenia, religie, wspólnoty wyznaniowe w średniowiecznej Polsce i na Litwie i ich koegzystencja, Kraków 1994.

Edda poetycka, przeł. i oprac. A. Załuska-Strömberg, Wrocław 1986.

Gąssowski, J., Mitologia Celtów, Warszawa 1978.

Gierek, B., Religie Celtów, Kraków 2013.

Gieysztor, A., Mitologia Słowian, Warszawa 1971.

Haavio, M., Mitologia fińska, Warszawa 1979.

Herodot, Dzieje, Warszawa 1954.

Kalewala, przeł. J. Ozga Michalski, Warszawa 1974.

Lardizabal, J. R., Mity, wierzenia i obyczaje Basków, Pruszków 2002.

Nawrocki, A., Szamanizm i Węgrzy, Warszawa 1988.

Piekarczyk, S., Mitologia germańska, Warszawa 1979.

Smirnow, A., Scytowie, Warszawa 1974.

Suchocki, J., Mitologia bałtyjska, Warszawa 1991.

Szyjewski, A., Religia Słowian, Kraków 2003.

Tacyt, Germania [w:] Wybór pism, Wrocław 1953.

Tomiccy, J. i R., Drzewo życia, Białystok 1975.

Eliade, M., Od Zalmoksisa do Czyngis-chana, Warszawa 2002.

Eliade, M., Historia wierzeń i idei religijnych, t. 2 i 3, Warszawa 1994 i 1995.

Greimas, A.J., O bogach i ludziach, Kęty 2007.

Kośko, M. M., Mitologia ludów Syberii, Warszawa 1990.

Michałowski, K., Encyklopedia sztuki starożytnej, Warszawa 1974.

Mify narodow mira, red. S. A. Tokariew, t. 1 i 2, Moskwa 1991.

Mikoś, K., Traków religia [w:] Religia. Encyklopedia PWN, t. 9, Warszawa 2003.

Mikoś, K., Ugrofinów religie [w:] Religia. Encyklopedia PWN, t. 10 [CD], Warszawa 2004.

Petres, L., Z kurhanu, „Przekrój”, 1996, nr 51-52, s. 44-47.

Pettazzoni, R., Wszechwiedza bogów, Warszawa 1967.

Ros, J., Heroje Północy, Warszawa 1969.

Słupecki, L. P., Mitologia skandynawska w epoce wikingów, Kraków 2003.

Szafrański, W., Religia Bałtów [w:] Zarys dziejów religii, red. J. Keller, Warszawa 1998, s. 431-441.

Urbańczyk, S., Dawni Słowianie. Wiara i kult, Wrocław 1991.

Dalsza literatura będzie podawana na bieżąco w trakcie kursu.

Efekty uczenia się:

Wiedza - w wyniku przeprowadzonych zajęć student powinien być w stanie:

• wskazać tereny związane z rozwojem poszczególnych kultur oraz podać ramy czasowe związane z zajmowaniem przez nie tych terenów;

• wymienić źródła wiedzy o danych kulturach;

• scharakteryzować najsłynniejsze zabytki piśmiennicze kultury germańskiej, ugrofińskiej i bałtyjskiej;

• wymienić charakterystyczne cechy kultur przedstawionych na kursie.

Umiejętności - w wyniku przeprowadzonych zajęć student powinien umieć:

• wykorzystywać zdobytą wiedzę do analizy ruchów neopogańskich oraz nacjonalistycznych;

• rozpoznawać przejawy żywotności dawnych tradycji we współczesnych społeczeństwach;

• rozpoznawać elementy dawnych kultur we współczesnej popkulturze;

• posłużyć się zdobytą wiedzą do określenia udziału różnych kultur w kształtowaniu wspólnoty europejskiej.

Kompetencje - w wyniku przeprowadzonych zajęć student nabędzie następujące postawy:

• świadomość zasięgu, oddziaływania i przenikania się różnorodnych kultur;

• rozpoznawanie elementów właściwych danej kulturze;

• spostrzeganie zależności kulturowo-politycznych;

• spostrzeganie i rozumienie odrębności kulturowej współczesnych organizmów państwowych;

• otwartość na różnice kulturowe, wpływające wzbogacająco na inne kultury.

Metody i kryteria oceniania:

Stopień przyswojenia wiedzy przez studenta (pośrednio także umiejętność jej wykorzystania) zostanie sprawdzony na podstawie końcowego pisemnego egzaminu, ale także będzie sprawdzany na cotygodniowych ćwiczeniach, na które student będzie zobowiązany przygotować analizę tekstu związanego z daną kulturą.

Egzamin pisemny pod koniec semestru letniego (I i II termin) przeprowadzony w terminach określonych w regulacjach UJ. Aby zdać egzamin należy uzyskać minimum 60% maksymalnej liczby punktów. Osobom, które będą obecne na wszystkich wykładach i ćwiczeniach (w tych ostatnich będą przy tym aktywnie uczestniczyć), zostanie dodatkowo doliczone 10% maksymalnej do uzyskania na egzaminie liczby punktów.

Osoby, które będą obecne na wszystkich wykładach i ćwiczeniach oraz uzyskają z zaliczenia ocenę bardzo dobrą, zostaną zwolnione z egzaminu.

Aby zostać dopuszczonym do egzaminu, należy uzyskać zaliczenie z ćwiczeń.

Aby uzyskać zaliczenie z ćwiczeń, należy:

• być obecnym na zajęciach – dopuszczalne są 2 nieobecności; więcej nieusprawiedliwionych nieobecności powoduje skreślenie studenta z listy uczestników kursu; jeśli więcej niż 2 nieobecności jest spowodowane zdarzeniami losowymi, student obowiązany jest dostarczyć odpowiedni oryginalny dokument (np. zwolnienie lekarskie) w terminie przewidzianym w regulaminie studiów; takie nieobecności należy zdać na dyżurze w ciągu 2 tygodni, jeśli student zdolny jest do kontynuowania studiów; jeśli w wyniku decyzji odgórnych (władz uczelni, KPSC) w semestrze odbędzie się mniej niż 15 regulaminowych zajęć, wtedy automatycznie odpowiednio zmniejsza się dopuszczalna liczba nieobecności;

• być przygotowanym do zajęć – przygotować (przeczytać i zanalizować) zadany przez prowadzącego tekst;

• aktywnie uczestniczyć w zajęciach, biorąc udział w omawianiu zadanego materiału.

Materiał, który będzie zadany do przeczytania na ćwiczenia (lub też odnoszące się do niego szczegółowe dane bibliograficzne), będzie umieszczany na Pegazie w usosie przy kursie „Dawne kultury Europy” z tygodniowym wyprzedzeniem. Uczestnicy kursu są proszeni o przygotowanie takiej lektury już na pierwsze ćwiczenia.

Każde ćwiczenia będą zaczynać się od pisemnego (1-2 ogólnych pytań z lektury) sprawdzenia znajomości przeczytanego tekstu oraz umiejętności jego analizy, co złoży się na ocenę na zaliczenie ćwiczeń. W związku z tym uprasza się o punktualne przychodzenie na ćwiczenia. Spóźnienie się i/lub brak odpowiedzi na zadane pytanie/-ia oznacza nieprzygotowanie (całkowite lub częściowe) do zajęć, których prowadzenie uzależnione jest od aktywności studentów. W związku z tym osoby, które będą nieprzygotowane do zajęć, będą zobowiązane do przyjścia na dyżur w ciągu 2 tygodni od dnia nieprzygotowania i zdać zadany materiał. Na jednym dyżurze jedna osoba może zdawać tylko jedno nieprzygotowanie. Maksymalnie można być dwa razy nieprzygotowanym.

Zajęcia w cyklu "Semestr letni 2019/2020" (zakończony)

Okres: 2020-02-24 - 2020-06-14
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Ćwiczenia, 30 godzin, 20 miejsc więcej informacji
Wykład, 30 godzin, 20 miejsc więcej informacji
Koordynatorzy: Bożena Gierek
Prowadzący grup: Bożena Gierek
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Egzamin
Ocena wliczana do średniej:

tak

Cele kształcenia:

Celem kursu jest przybliżenie dawnych kultur ludów Europy, które miały znaczący udział w kształtowaniu się współczesnej kultury europejskiej na długo przed wprowadzeniem chrześcijaństwa. Do tych kultur w dalszym ciągu odwołuje się wiele różnorakich ruchów, m.in. neopogańskich czy też nacjonalistycznych, szukając w nich poparcia dla swoich ideologii.

Europa stanowi mozaikę narodów o różnorodnych podstawach kulturowych, dlatego też zrozumienie pewnych zjawisk występujących w obrębie tej wielkiej wspólnoty nie jest możliwe bez odwołania się do korzeni poszczególnych kultur. Kurs ten ma pomóc w rozpoznaniu i zrozumieniu tychże zjawisk oraz przyjęciu odpowiedniej postawy wobec nich.


Efekty kształcenia:

Wiedza - w wyniku przeprowadzonych zajęć student powinien być w stanie:

• wskazać tereny związane z rozwojem poszczególnych kultur oraz podać ramy czasowe związane z zajmowaniem przez nie tych terenów (K_W09 +++);

• wymienić źródła wiedzy o danych kulturach (K_W06 +++);

• scharakteryzować najsłynniejsze zabytki piśmiennicze kultury germańskiej, ugrofińskiej i bałtyjskiej (K_W07 +++);

• wymienić charakterystyczne cechy kultur przedstawionych na kursie (K_W08 ++).


Umiejętności - w wyniku przeprowadzonych zajęć student powinien umieć:

• wykorzystywać zdobytą wiedzę do analizy ruchów neopogańskich oraz nacjonalistycznych (K_U03 ++);

• rozpoznawać przejawy żywotności dawnych tradycji we współczesnych społeczeństwach (K_U01 +++);

• rozpoznawać elementy dawnych kultur we współczesnej popkulturze (K_U01 +++);

• posłużyć się zdobytą wiedzą do określenia udziału różnych kultur w kształtowaniu wspólnoty europejskiej (K_U01 +++).


Kompetencje - w wyniku przeprowadzonych zajęć student nabędzie następujące postawy:

• świadomość zasięgu, oddziaływania i przenikania się różnorodnych kultur (K_K04 +++);

• rozpoznawanie elementów właściwych danej kulturze (K_K03 ++);

• spostrzeganie zależności kulturowo-politycznych (K_K03 ++);

• spostrzeganie i rozumienie odrębności kulturowej współczesnych organizmów państwowych (K_K06 ++);

• otwartość na różnice kulturowe, wpływające wzbogacająco na inne kultury (K_K06 +++).


Wymagania wstępne:

brak

Forma i warunki zaliczenia:

Egzamin pisemny pod koniec semestru letniego (I i II termin) przeprowadzony w terminach określonych w regulacjach UJ. Aby zdać egzamin należy uzyskać minimum 60% maksymalnej liczby punktów. Osobom, które będą obecne na wszystkich wykładach i ćwiczeniach (w tych ostatnich będą przy tym aktywnie uczestniczyć), zostanie dodatkowo doliczone 10% maksymalnej do uzyskania na egzaminie liczby punktów.

Osoby, które będą obecne na wszystkich wykładach i ćwiczeniach oraz uzyskają z zaliczenia ocenę bardzo dobrą, zostaną zwolnione z egzaminu.


Aby zostać dopuszczonym do egzaminu, należy uzyskać zaliczenie z ćwiczeń.


Aby uzyskać zaliczenie z ćwiczeń, należy:

• być obecnym na zajęciach – dopuszczalne są 2 nieobecności; więcej nieusprawiedliwionych nieobecności powoduje skreślenie studenta z listy uczestników kursu; jeśli więcej niż 2 nieobecności jest spowodowane zdarzeniami losowymi, student obowiązany jest dostarczyć odpowiedni oryginalny dokument (np. zwolnienie lekarskie) w terminie przewidzianym w regulaminie studiów; takie nieobecności należy zdać na dyżurze w ciągu 2 tygodni, jeśli student zdolny jest do kontynuowania studiów; jeśli w wyniku decyzji odgórnych (władz uczelni, KPSC) w semestrze odbędzie się mniej niż 15 regulaminowych zajęć, wtedy automatycznie odpowiednio zmniejsza się dopuszczalna liczba nieobecności;

• być przygotowanym do zajęć – przygotować (przeczytać i zanalizować) zadany przez prowadzącego tekst;

• aktywnie uczestniczyć w zajęciach, biorąc udział w omawianiu zadanego materiału.


Szczegółowe dane bibliograficzne odnoszące się do materiału zadanego do przeczytania na ćwiczenia będą umieszczane na Pegazie w usosie przy kursie „Dawne kultury Europy” z tygodniowym wyprzedzeniem. Uczestnicy kursu są proszeni o przygotowanie takiej lektury już na pierwsze ćwiczenia.

Każde ćwiczenia będą zaczynać się od pisemnego (1-2 ogólnych pytań z lektury) sprawdzenia znajomości przeczytanego tekstu oraz umiejętności jego analizy, co złoży się na ocenę na zaliczenie ćwiczeń. W związku z tym uprasza się o punktualne przychodzenie na ćwiczenia. Spóźnienie się i/lub brak odpowiedzi na zadane pytanie/-ia oznacza nieprzygotowanie (całkowite lub częściowe) do zajęć, których prowadzenie uzależnione jest od aktywności studentów. W związku z tym osoby, które będą nieprzygotowane do zajęć, będą zobowiązane do przyjścia na dyżur w ciągu 2 tygodni od dnia nieprzygotowania i zdać zadany materiał. Na jednym dyżurze jedna osoba może zdawać tylko jedno nieprzygotowanie. Maksymalnie można być dwa razy nieprzygotowanym.

Metody sprawdzania i kryteria oceny efektów kształcenia uzyskanych przez studentów:

Stopień przyswojenia wiedzy przez studenta (pośrednio także umiejętność jej wykorzystania) zostanie sprawdzony na podstawie końcowego pisemnego egzaminu, ale także będzie sprawdzany na cotygodniowych ćwiczeniach, na które student będzie zobowiązany przygotować analizę tekstu związanego z daną kulturą. Lektura (dane bibliograficzne oraz odpowiednie partie) będzie ogłaszana na Pegazie na stronie kursu najpóźniej na tydzień przed rozpoczęciem zajęć. Już na pierwsze zajęcia należy przygotować lekturę. Tekst w formie tradycyjnej (drukowanej) obowiązany jest mieć na ćwiczeniach każdy uczestnik kursu. Na ćwiczeniach nie jest dozwolone korzystanie z elektronicznych urządzeń.

Metody dydaktyczne - słownik:

Metody podające - objaśnienie lub wyjaśnienie
Metody podające - prezentacja multimedialna
Metody podające - wykład informacyjny
Metody praktyczne - ćwiczenia przedmiotowe
Metody problemowe - metody aktywizujące - dyskusja dydaktyczna

Bilans punktów ECTS:

udział w zajęciach (2 ECTS):

• wykład – 30 godz.

• ćwiczenia – 30 godz.


praca własna studenta (3 ECTS):

• przygotowanie do zajęć (m.in. tekstów omawianych na ćwiczeniach, wskazanych przez prowadzącego) - 45 godz.

• przygotowanie do egzaminu – 45 godz.


Grupa treści kształcenia:

Grupa treści podstawowych

Wymiar, zasady i forma odbywania praktyk:

nie dotyczy

Skrócony opis:

Próbie rekonstrukcji zostaną poddane: organizacja społeczna, system wartości, zwyczaje, obrzędy, miejsca kultu oraz wierzenia następujących ludów: indoeuropejskich (Bałtów, Celtów, Germanów, Scytów, Słowian, Traków) i nieindoueropejskich (Basków, Ugrofinów). Spróbujemy spojrzeć na kulturę i organizację danych społeczności poprzez pryzmat ich wierzeń, w głównej mierze panteon bóstw, jak i dokonać porównań pomiędzy omawianymi kulturami, wskazując na podobieństwa i różnic.

Prezentowanie poszczególnych kultur będzie się opierać na dostępnym materiale źródłowym, obejmującym przekazy literackie (zewnętrzne – np. Herodota, Tacyta, oraz rodzime – np. Edda, Kalevala), jak i świadectwa archeologiczne oraz tradycją ludową. Pojawią się także odwołania do współczesności, świadczące o kontynuacji dawnych tradycji.

Pełny opis:

Prezentację każdej kultury rozpocznie przedstawienie źródeł wiedzy o niej i jej twórcach, jak i ram czasowych oraz zasięgu geograficznego tychże kultur. Przy każdej z kultur zostanie omówiony panteon ważniejszych bóstw.

Szczegółowe zagadnienia podane poniżej zostały dobrane w ten sposób, by podkreślić specyfikę danej kultury.

Szczegółowy program:

1. Kultura tracka.

Osadnictwo trackie. Etnos tracki. Trakowie w przekazach starożytnych pisarzy. Rozwój państwowości trackiej. Relacje tracko-trojańskie. Wspólne dziedzictwo tracko-greckie. Medycyna tracka przedstawiona w "Charmidesie" Platona. Kult i wierzenia.

2. Kultura scytyjska.

Scytowie w przekazach Herodota. Historyczne i legendarne pochodzenie Scytów. Mała Scytia. Koczowniczy czy osiadły lud? Kurhany scytyjskie. Kult i wierzenia. Sztuka scytyjska. Scytowie w Polsce.

3. Kultura celtycka.

Centra kultury celtyckiej. Organizacja i funkcjonowanie społeczności celtyckich. Druidyzm. Kult i wierzenia. Zaświaty i święta celtyckie.

4. Kultura bałtyjska.

Grupy Bałtów. Dainy rodzimym źródłem wiedzy o życiu Bałtów. Bałtyjski model świata a wędrówka słońca. Wierzenia i kult. Łotewska ornamentyka. Bałtyjskie obrzędy i rytuały.

5. Kultura słowiańska.

Grupy Słowian. Pierwsze słowiańskie organizmy państwowe. Chrystianizacja Słowian. Osadnictwo i organizacja społeczności. Kult i wierzenia. Ludowa wizja świata i człowieka (święta).

6. Kultura Germanów.

Grupy Germanów. Skandynawowie a plemiona południowogermańskie. Rola i miejsce Islandii w kulturze germańskiej. Charakterystyka Germanów i ich zwyczajów w "Germanii" Tacyta. Organizacja społeczeństwa. Kosmogonia i antropogonia. Kodeks wartości moralnych zawartych w "Eddzie poetyckiej". Wierzenia i kult.

7. Kultura Ugrofinów.

Różnorodność wspólnot ugrofińskich . Kosmogonia i antropogonia. Świat "Kalevali". Rytuał stypy po niedźwiedziu. Kult i wierzenia. Praktyki szamańskie.

8. Kultura Basków.

Hipotezy o pochodzeniu Basków. Znaczenie domu i pozycja kobiety. Różnorodność wierzeń i kultów. Znaki solarne.

Literatura:

Literatura podstawowa:

1. Cezar, Wojna galijska, Warszawa 1978.

2. Conczewa, M., Sztuka ziemi trackiej, Warszawa 1979.

3. Danow, Ch., Trakowie, Warszawa 1987.

4. Dillon, M., Chadwick, N. K., Ze świata Celtów, Warszawa 1975.

5. Drabina, J., Wierzenia, religie, wspólnoty wyznaniowe w średniowiecznej Polsce i na Litwie i ich koegzystencja, Kraków 1994.

6. Edda poetycka, przeł. i oprac. A. Załuska-Strömberg, Wrocław 1986.

7. Gąssowski, J., Mitologia Celtów, Warszawa 1978.

8. Gierek, B., Religie Celtów, Kraków 2013.

9. Gieysztor, A., Mitologia Słowian, Warszawa 1971.

10. Haavio, M., Mitologia fińska, Warszawa 1979.

11. Herodot, Dzieje, Warszawa 1954.

12. Kalewala, przeł. J. Ozga Michalski, Warszawa 1974.

13. Lardizabal, J. R., Mity, wierzenia i obyczaje Basków, Pruszków 2002.

14. Pettazzoni, R., Wszechwiedza bogów, Warszawa 1967.

15. Platon, Charmides, Lizys, Warszawa 1937.

16. Ros, J., Heroje Północy, Warszawa 1969.

17. Smirnow, A., Scytowie, Warszawa 1974.

18. Suchocki, J., Mitologia bałtyjska, Warszawa 1991.

19. Szyjewski, A., Religia Słowian, Kraków 2003.

20. Tacyt, Germania [w:] Wybór pism, Wrocław 1953.

21. Tomiccy, J. i R., Drzewo życia, Białystok 1975.

Literatura uzupełniająca:

1. Baśnie i legendy Wysp Brytyjskich, red. I. Korsak, Warszawa 1985.

2. Buczek-Płachtowa, B., Kobiety przed tysiącem lat, „Mówią Wieki”, 1971, nr 3, s. 12-14.

3. Czarnowski, S., Dzieła, t. 4, Warszawa 1956.

4. Eliade, M., Od Zalmoksisa do Czyngis-chana, Warszawa 2002.

5. Eliade, M., Historia wierzeń i idei religijnych, t. 2 i 3, Warszawa 1994 i 1995.

6. Greimas, A.J., O bogach i ludziach, Kęty 2007.

7. Heaney, M., Za dziewiątą falą. Księga legend irlandzkich, Kraków 1996.

8. Hensel, W., Słowiańszczyzna wczesnofeudalna (Zarys historii kultury materialnej), Warszawa 1987.

9. Kośko, M. M., Mitologia ludów Syberii, Warszawa 1990.

10. Michałowski, K., Encyklopedia sztuki starożytnej, Warszawa 1974.

11. Mify narodow mira, red. S. A. Tokariew, t. 1 i 2, Moskwa 1991.

12. Mikoś, K., Traków religia [w:] Religia. Encyklopedia PWN, t. 9, Warszawa 2003.

13. Mikoś, K., Ugrofinów religie [w:] Religia. Encyklopedia PWN, t. 10 [CD], Warszawa 2004.

14. Nawrocki, A., Szamanizm i Węgrzy, Warszawa 1988.

15. Petres, L., Z kurhanu, „Przekrój”, 1996, nr 51-52, s. 44-47.

16. Piekarczyk, S., Mitologia germańska, Warszawa 1979.

17. Skowronek, J., Tanty, M., Wasilewski, T., Historia Słowian Południowych i Zachodnich, Warszawa 1977.

18. Słupecki, L. P., Mitologia skandynawska w epoce wikingów, Kraków 2003.

Dalsza literatura będzie podawana na bieżąco w trakcie kursu.

Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Jagielloński w Krakowie.