Uniwersytet Jagielloński w Krakowie - Punkt LogowaniaNie jesteś zalogowany | zaloguj się
katalog przedmiotów - pomoc

Organizacja informacji i wiedzy

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: WZ.ZI-025 Kod Erasmus / ISCED: (brak danych) / (0322) Bibliotekoznawstwo, informacja naukowa i archiwistyka
Nazwa przedmiotu: Organizacja informacji i wiedzy
Jednostka: Instytut Studiów Informacyjnych
Grupy: Przedmioty dla programu WZKS-134-0-ZD-6 (zarządzanie informacją - 1 st.)
Zarządzanie Informacją, I stopnia, stacjonarne, II rok (sem. letni, OR)
Punkty ECTS i inne: 4.00
zobacz reguły punktacji
Język prowadzenia: polski

Zajęcia w cyklu "Semestr letni 2019/2020" (w trakcie)

Okres: 2020-02-24 - 2020-06-14
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Ćwiczenia, 15 godzin więcej informacji
Wykład, 30 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: Wiesław Babik
Prowadzący grup: Wiesław Babik, Irena Gruchała
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Egzamin
Cele kształcenia:

Celem kształcenia jest osiągnięcie założonych poniżej efektów kształcenia.

Efekty kształcenia:

Efekty kształcenia

Wiedza:

• Student zna pragmatykę następujących jiw: język haseł przedmiotowych Biblioteki Narodowej, język haseł przedmiotowych KABA;

• zna dotychczasowy dorobek, podstawowe koncepcje i ustalenia, metody i zasady projektowania, tworzenia, oceny i użytkowania wymienionych typów jiw w działalności informacyjnej, bibliotecznej, wydawniczo-księgarskiej i archiwalnej;

• zna i poprawnie posługuje się specjalistyczną terminologią dotyczącą struktury, funkcji, typologii, oceny, wykorzystania oraz posługiwania się współczesnymi jiw;

• systemy i metody rzeczowego opracowywania/indeksowania dokumentów i informacji;

• zasady prowadzenia tradycyjnych i nowoczesnych katalogów rzeczowych;

• sposób funkcjonowania kartotek wzorcowych w zintegrowanym systemie bibliotecznym, w tym strukturę rekordu khw w formacie MARC21 i jego funkcje w zbiorze informacji;

• korzyści ze stosowania kartotek wzorcowych w systemach informacji o dokumentach;

• zna współczesne tendencje rozwoju i zastosowań jiw.


Umiejętności:

• analizuje teksty dokumentów w zależności od specyfiki i rodzaju opracowania rzeczowego;

• sporządza charakterystykę/instrukcję wyszukiwawczą dokumentu/pytania w wymienionych jiw;

• posługuje się następującymi lingwistycznymi narzędziami opracowywania rzeczowego dokumentów i informacji: język haseł przedmiotowych Biblioteki Narodowej, język haseł przedmiotowych KABA;

• tworzy kartotekę wzorcową stosując zasady ujednolicania nazw i tytułów w budowaniu rekordu hasła ujednoliconego oraz wyszukuje informacje w różnych źródłach i je ocenia pod kątem ich przydatności w budowie khw;

• posługuje się kartoteką wzorcową jako typem słownika jiw,;

• analizuje, projektuje i tworzy paranaturalne i/lub sztuczne jiw oraz jiw dla systemów faktograficznych;

• samodzielnie i efektywnie korzysta z jiw posługując się współczesnymi technologiami informacyjnymi i komunikacyjnymi.


Kompetencje społeczne:

• jest świadomy konieczności permanentnego poszerzania swojej wiedzy i rozwijania swoich umiejętności stosownie do zmieniających się warunków oraz potrzeb rynku pracy w sferze działalności informacyjnej, bibliotecznej, wydawniczo-księgarskiej i archiwalnej a także w obszarze nauki i kultury.

Wymagania wstępne:

Brak.

Forma i warunki zaliczenia:

Forma zaliczenia: egzamin pisemny. Czas: 1,5 godz. zegarowej. Warunkiem dopuszczenia do egzaminu jest uzyskanie zaliczenia z każdej części laboratorium potwierdzone wpisem w USOS-ie uśrednionej oceny. Egzamin jest egzaminem kodowanym, sprawdzającym wiedzę i umiejętności z tego przedmiotu. Obejmuje on całość problematyki jiw (wykłady, laboratoria). Zakres egzaminu określa podstawowa literatura przedmiotu oraz literatura dotycząca zagadnień szczegółowych podawana przez prowadzących poszczególne laboratoria. Warunkiem zdania egzaminu pisemnego jest uzyskanie minimum 51% możliwych punktów.

Metody sprawdzania i kryteria oceny efektów kształcenia uzyskanych przez studentów:

Studenci są oceniani na podstawie uczestnictwa w wykładach (dopuszczalne 2 usprawiedliwione nieobecności) i aktywności na zajęciach (laboratoriach) oraz wyników egzaminu końcowego. Dodatkowe kryteria oceny stanowią: terminowość wykonania zadań oraz dostosowanie się do wymagań dotyczących sposobu ich wykonania, określonych przez prowadzącego zajęcia.


Stopień osiągania zamierzonych efektów będzie sprawdzany za pomocą metod kształtujących oraz metod podsumowujących (egzamin pisemny sprawdzający stopień osiągnięcia efektów w zakresie wiedzy i częściowo umiejętności, obejmujący treść wykładów, laboratoria oraz znajomość lektur dodatkowych).


W 4 semestrze w ramach wykładów każdy ze studentów przygotowuje opis badań dotyczących organizacji informacji i wiedzy (badania opisane w wybranym przez studenta artykule w języku obcym opublikowanym po 2015 roku o objętości min. 10 stron) i opracowuje indeks rzeczowy do tego artykułu - 15 godzin. Każdy ze studentów wybiera inny artykuł.


Laboratoria:

Studenci oceniani są na podstawie uczestnictwa i aktywności podczas zajęć oraz kolokwium sprawdzającego wiedzę i umiejętności praktyczne. Dodatkowe kryterium stanowią rzetelność wykonania ćwiczeń w trakcie laboratorium oraz zaangażowanie w pracę podczas ćwiczeń w grupach.

Osiąganie zamierzonych efektów będzie sprawdzane za pomocą metod kształtujących, jak:

- bieżąca ocena wiedzy, umiejętności i zaangażowania studenta podczas zajęć i w czasie konsultacji;

- dyskusja oceniająca po wykonaniu ćwiczeń w trakcie laboratorium,

oraz metody podsumowującej:

- ostateczna końcowa ocena wyników kolokwium zaliczeniowego.

Metody dydaktyczne:

Metody podające: objaśnienie, wyjaśnienie, opis, prezentacja multimedialna, wykład informacyjny;

Metody problemowe: wykład problemowy, wykład konwersatoryjny, dyskusja dydaktyczna.

Praca w małych grupach, warsztaty, dyskusja nad zebranym materiałem leksykalnym, ćwiczenia w katalogowaniu i indeksowaniu, praca własna.

Bilans punktów ECTS:

Uczestnictwo w wykładach: 30 godzin.

Uczestnictwo w laboratoriach: 60 godzin.

Przygotowanie się do laboratoriów: 15 godzin.

Opis badań dotyczących organizacji informacji i wiedzy (badania opisane w wybranym przez studenta artykule w języku obcym opublikowanym po 2015 roku o objętości min. 10 stron) oraz opracowanie indeksu rzeczowego do tego artykułu - 15 godzin. Każdy ze studentów wybiera inny artykuł. Przygotowanie się do egzaminu, w tym studium literatury podstawowej i uzupełniającej: 30 godzin.

Łączny nakład pracy studenta wynosi 150 godzin, co odpowiada 5 punktom ECTS.

Sylabus przedmiotu dla studentów rozpoczynających studia od roku akademickiego 19/20:

zarządzanie informacją

Skrócony opis:

Przedmiot stanowi egzemplifikację praktycznych problemów organizacji informacji i wiedzy w działalności informacyjnej, bibliotecznej, wydawniczo-księgarskiej i archiwalnej w zakresie opracowywania rzeczowego zbiorów oraz zasobów informacji w Internecie, zasad organizacji zbiorów informacji, korzystania i projektowania lingwistycznych narzędzi tworzenia i przetwarzania informacji dokumentacyjnej oraz faktograficznej.

Pełny opis:

Wykład:

1. Wprowadzenie do "Organizacja informacji i wiedzy" – piśmiennictwo i główne problemy.

2. Podstawy organizacji informacji i wiedzy – najważniejsze pojęcie i zadania.

3. Kluczowe kierunki badań i rozwoju koncepcji organizacji informacji i wiedzy.

4. Język naturalny narzędziem organizacji informacji i wiedzy: Teorie językoznawcze i ich przydatność w organizacji informacji i wiedzy.

5. Indeksy lingwistycznym narzędziem organizacji informacji i wiedzy .

6. Systemy organizacji wiedzy: nowe rozwiązania w dziedzinie jiw: PRECIS, systemy hiper- i multimedialne.

7. Hybrydyzacja we współczesnych lingwistycznych systemach organizacji informacji i wiedzy.

8. Kompatybilność i kontrola słownictwa jako problemy organizacji informacji i wiedzy.

9. Deskryptory BN – nowy system organizacji informacji i wiedzy o zbiorach bibliotecznych.

10. Klasyczne i nowoczesne struktury organizacji informacji i wiedzy.

11. Klasyfikacyjne struktury organizacji informacji i wiedzy.

12. Przedmiotowe systemy organizacji informacji i wiedzy.

13. Organizacja informacji i wiedzy w systemach graficznych.

14. Procesowe ujęcie organizacji informacji i wiedzy – indeksowanie w XXI wieku.

15. Metodyka projektowania systemów organizacji informacji i wiedzy.

Laboratorium – warsztaty posługiwania się poszczególnymi jiw. w organizacji informacji i wiedzy.

1. (OWI1) Język haseł przedmiotowych Biblioteki Narodowej:

• JHP BN jako język haseł przedmiotowych: rodzaje tematów i określników.

• Słownik JHP BN.

• Opisy jednokrotne i wielokrotne w JHP BN.

• Tematy geograficzne i toponimiczne w JHP BN.

• Opracowanie słowników i leksykonów.

• Hasło osobowe w JHP BN.

2. (OWI2) Kartoteki haseł wzorcowych:

• Kartoteka haseł wzorcowych – definicje, struktura, rodzaje.

• Format MARC 21 dka khw formalnych.

• Podstawowe zasady ujednolicania nazw osobowych, instytucji, imprez oraz tytułów.

• Rekordy khwf tworzone zgodnie z instrukcją stosowaną w katalogu centralnym NUKAT.

• Znaczenie khw w systemach informacji.

3. (OWI3) KABA:

• JHP KABA i jego słownik w katalogu centralnym NUKAT.

• Pragmatyka JHP KABA na przykładzie wybranych kategorii tematów: osoby, instytucje, tytuły dzieł, nazwy geograficzne, wydarzenia historyczne, literatura piękna.

Literatura:

Literatura podstawowa:

1. Sosińska-Kalata B., Roszkowski M. (2016): Organizacja informacji i wiedzy. [W:] Nauka o informacji. Red. W. Babik. Warszawa: Wyd. SBP (Tylko rozdział 10.7).

2. Sosińska-Kalata B. (2002). Klasyfikacja. Struktury organizacji wiedzy, piśmiennictwa i zasobów informacyjnych. Warszawa: Wyd. SBP.

3. Woźniak-Kasperek J. (2011): Wiedza i język informacyjny. Warszawa: Wyd. SBP.

Literatura uzupełniająca:

1. Cichoń M., Kalinowski J., Federowicz G. (2014): Katalogowanie oparte na encjach. "Rocznik Biblioteki Narodowej" XLV. Warszawa, s. 151-200.

2. Hys J. (2009): Pragmatyka Języka Haseł Przedmiotowych Biblioteki Narodowej i Uniwersalnej Klasyfikacji Dziesiętnej w „Przewodniku Bibliograficznym”. Warszawa: Biblioteka Narodowa 2009.

3. Malak P. (2012): Indeksowanie treści. Warszawa: SBP.

4. Mituś K. (2017): Deskryptory Biblioteki Narodowej - geneza, tło teoretyczne i krótkie omówienie nowego sposobu opisu rzeczowego. "Fides. Biuletyn Bibliotek Kościelnych: R. 23, nr 1(44), s. 121-144.

5. Osińska V. (2010): Wizualizacja i wyszukiwanie dokumentów. Warszawa: SBP.

6. Paluszkiewicz A., Lenartowicz M. (red.) (1999): Hasła osobowe, korporatywne i tytułowe. Warszawa. Wyd. SBP.

7. Paluszkiewicz A. (1999): Format USMARC rekordu kartoteki haseł wzorcowych. Warszawa. Wyd. SBP.

8. Sadowska J. (2001): Język haseł przedmiotowych Biblioteki Narodowej. Warszawa.

9. Stępień K. (2010): Folksonomie, czyli społecznościowe opisywanie treści. Warszawa: Wydawnictwo SBP.

10. Woźniak J., red. (1994): Kartoteka wzorcowa języka KABA. Warszawa: Wyd. SBP, s. 19-48.

11. Włodarczyk B., Woźniak-Kasperek J. (2017): Język haseł przedmiotowych Biblioteki Narodowej. Od analizy dokumentu do opisu przedmiotowego. Warszawa: Wydawnictwo SBP.

12. Włodarczyk B. (2016). Mapy tematów w językach haseł przedmiotowych. Warszawa: Wydawnictwo SBP.

Literaturę podstawową i pomocniczą do poszczególnych laboratoriów podają prowadzący na pierwszych ćwiczeniach.

Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Jagielloński w Krakowie.